Placeholder

ΣΧΟΛΙΚΗ ΒΙΑ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ: Και στο Νηπιαγωγείο η «βία» με τη μορφή πρώιμων επιθετικών συμπεριφορών

Τα αποτελέσματα έρευνας για τη σχολική βία
Δημοσίευση: 08/03/2016
Alt Text: 
Υπουργείο παιδείας
Υπουργείο παιδείας
Title Text: 
Υπουργείο παιδείας
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

«Βία»  με τη μορφή πρώιμων επιθετικών συμπεριφορών που μπορούν να εξελιχθούν σε εκφοβισμό στην πορεία των χρόνων   συναντάται στα νηπιαγωγεία σύμφωνα με έρευνα  που πραγματοποίησε πρόγραμμα του υπουργείου Παιδείας  τον περασμένο  Μάιο και Ιούνιο    2015

Το Ίδρυμα Θεμιστοκλή και Δημήτρη Τσάτσου – Κέντρο Ευρωπαϊκού Συνταγματικού Δικαίου που ανέλαβε να κάνει την έρευνα διενήργησε  25 συνεντεύξεις με εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων που υπηρετούν σε σχολεία της Αττικής και 23 συνεντεύξεις με γονείς μαθητών όλων των εκπαιδευτικών βαθμίδων σε σχολεία της Αττικής, στο πλαίσιο υλοποίησης των Πράξεων «Ανάπτυξη και Λειτουργία Δικτύου Πρόληψης και Αντιμετώπισης των Φαινομένων Σχολικής Βίας και Εκφοβισμού».

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας

Α. Διαπιστώνεται από τις εμπειρίες τόσο των γονέων όσο και των εκπαιδευτικών, τα φαινόμενα εκδηλώνονται με διαφορετικό τρόπο στις επιμέρους βαθμίδες εκπαίδευσης και σε γενικές γραμμές η σοβαρότητα των περιστατικών τείνει να κλιμακώνεται με την ηλικία.

Β. Στο νηπιαγωγείο η «βία» συναντάται με τη μορφή πρώιμων επιθετικών συμπεριφορών που μπορούν να εξελιχθούν σε εκφοβισμό στην πορεία των χρόνων, αν δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα και σωστά. Στο δημοτικό σχολείο οι πιο συνηθισμένες εκφάνσεις εκφοβισμού αφορούν στη λεκτική βία, στην περιθωριοποίηση μαθητών/ μαθητριών και στην άσκηση πίεσης και μικρο-εκβιασμών.

Γ. Στο γυμνάσιο τα φαινόμενα εκφοβισμού εστιάζουν στην εμφάνιση και σε θέματα που σχετίζονται με τη σεξουαλική ταυτότητα και το φύλο, ενώ συχνά εκφράζονται με σωματική βία και δεν λείπουν φαινόμενα ηλεκτρονικού εκφοβισμού. Στο λύκειο η βία και ο εκφοβισμός εκφράζονται εντονότερα σε σχέση με τις άλλες βαθμίδες και λαμβάνουν τη μορφή πειραγμάτων αλλά και ωμής βίας σε αρκετές περιπτώσεις.

Δ. Το οικογενειακό και σχολικό περιβάλλον λειτουργούν καθοριστικά στην διαμόρφωση των συμπεριφορών που θα εκδηλώσει ο κάθε μαθητής. Ειδικότερα για το σχολικό περιβάλλον, και οι δύο ομάδες υποστηρίζουν ότι ένα σχολικό περιβάλλον που εμπνέει αίσθηση ασφάλειας στα παιδιά λειτουργεί ανασταλτικά στην εκδήλωση φαινομένων εκφοβισμού. Αναντίρρητα, η συνεργασία σχολείου και οικογένειας αναγνωρίζεται ως καθοριστικής σημασίας η οποία  μπορεί να λειτουργήσει καταλυτικά στην έγκαιρη αντιμετώπιση και πρόληψη του φαινομένου.

Ε. Η έρευνα κατέγραψε μια σειρά από πρωτοβουλίες και καλές πρακτικές για την αντιμετώπιση της βίας και του εκφοβισμού στις σχολικές μονάδες. Οι καλές πρακτικές έχουν βιωματικό χαρακτήρα και αφορούν στην ενημέρωση, στην  ευαισθητοποίηση όλων των εμπλεκομένων, στην επιμόρφωση, και στην ενεργό συμμετοχή των παιδιών προκειμένου να κατανοήσουν και να αντιμετωπίσουν περιστατικά ενδοσχολικής βίας. Δεν καταγράφονται ωστόσο μηχανισμοί για τη διάδοση και τη διάχυση των καλών πρακτικών μεταξύ των σχολείων και των εκπαιδευτικών.

Ζ. Προκειμένου να προληφθεί και να αντιμετωπιστεί το φαινόμενο, οι συμμετέχοντες στην έρευνα πρότεινα , μεταξύ άλλων, τα εξής:

  1. o    Επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σε φαινόμενα βίας και εκφοβισμού
  2. o    Διαμόρφωση κοινών βημάτων και πρωτοκόλλων χειρισμού περιστατικών βίας και εκφοβισμού σε όλα τα σχολεία.
  3. o    Έμφαση σε δράσεις κατά του εκφοβισμού στις χαμηλές βαθμίδες εκπαίδευσης, ιδίως στο δημοτικό σχολείο με συστηματικές δράσεις ευαισθητοποίησης των παιδιών.
  4. o    Στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση ανάπτυξη δράσεων ευαισθητοποίησης και πρόληψης με βιωματικό χαρακτήρα.
  5. o    Διαμόρφωση ισορροπημένου προγράμματος στο πλαίσιο του σχολείου που να επιτρέπει  τη δημιουργική απασχόληση των παιδιών όλων των ηλικιών.
  6. o    Καθιέρωση δραστηριοτήτων όπως κινηματογραφική βραδιά, σκάκι, θεατρικά παιχνίδια κλπ.
  7. o    Δημιουργία και στελέχωση υποστηρικτικών δομών σε όλα τα σχολεία.
  8. o    Δημιουργία συμβουλευτικού σταθμού νέων με ψυχολόγο, κοινωνικό λειτουργό, ανθρώπους που μπορούν να κάνουν δουλειά πρόληψης στο σχολείο.
  9. o    Ενίσχυση της συνεργασίας με τους γονείς, ενεργοποίηση των Συλλόγων Γονέων και ανάπτυξη δράσεων για τους γονείς.
  10. o    Λειτουργία ομάδων γονέων με συμμετοχή και εκπαιδευτικών ώστε να υπάρξει επικοινωνία.
  11. o    Δημιουργία μηχανισμών για τη διάδοση των καλών πρακτικών και της εμπειρίας που έχει αποκτηθεί είτε μέσω ιστοσελίδων είτε μέσω διασχολικών ή θεματικών εκδηλώσεων.
  12. o    Ενημέρωση και συζήτηση με τα παιδιά σε σταθερή βάση.

 

Ετικέτες: 
Σχολική Βία

Σχόλια (5)

 
ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ
25 Αυγ 2015 18:16

ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΞΕΚΙΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΣΠΙΤΙ.
Ο ΛΑΟΣ ΕΛΕΓΕ:
ΤΟ ΞΥΛΟ ΒΓΗΚΕ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟ.
ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΚΑ ΜΑΣ ΧΡΟΝΙΑ ΦΑΓΑΜΕ ΞΥΛΟ, ΜΕ ΜΕΤΡΟ, ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΠΙΤΙ ΚΑΙ ΗΤΑΝ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΟ ΜΑΣ.

ΤΩΡΑ ΦΤΑΣΑΜΕ ΣΤΟ ΑΛΛΟ ΑΚΡΟ.
ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΣΑΜΕ ΟΜΑΔΕΣ, ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟYΣ ΣΕ ΓΡΑΦΕΙΑ ΓΙΑ ΝΑ ΛΥΣΟΥΜΕ ΤΟ ΜΕΓΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑ.
ΜΗΠΩΣ ΚΑΙ Ο ΑΓΙΟΣ ΦΟΒΕΡΑ ΘΕΛΕΙ;

 
geo
25 Αυγ 2015 21:11

Καλά, τι ερευνα ειναι αυτη; Με 25 εκπαιδευτικους ολων των βαθμιδων, το δειγμα ειναι ανεπαρκεστατο. Οι γονεις τι δουλεια ειχαν και ερωτηθηκαν; Μπορουν να εκφερουν αντικειμενικη γνωμη για το τι συμβαινει στο σχολικο χωρο; Ιδιως τωρα που η λεξη "bullying" εχει γινει καραμελα, ο καθενας νομιζει οτι το παιδι του υπεστη ή υφισταται τετοιο.
Και τα αντισταθμιστικα μετρα που προτεινονται δοκιμαστηκαν ερευνητικα; Απλα η γνωμη του καθε ερωτηθεντος ειναι. Δεν γινονται ετσι οι ερευνες αγαπητοι μου! Οποιο ερευνητικο αποτελεσμα παρατιθεται πρεπει να ειναι προϊον ερευνας με τις προδιαγραφες που οριζονται .

 
Spiros
26 Αυγ 2015 08:23

Τι ακριβώς είναι η σχολική βία; Είπε ένας μπόμπιρας στον άλλον "άντε χάσου" και αμέσως ομάδες εργασίας για την αντιμετώπισή του; Και τι ακριβώς πρέπει να κάνουμε εμείς ως "υπεύθυνοι"; Παρατηρήσεις; Απαγορεύεται. Διαβάστε το σχετικό άρθρο με το σχολείο που τόλμησε να να κάνει. Να πάρω μέτρα; Γιατί; Και ποια; Αφού δεν έχω δικαίωμα να καταγράψω το περιστατικό πουθενά, πως αύριο θα αποδείξω στον κάθε άσχετο ότι έγινε κάτι; Από ποιον; Πότε; Και αν δεν πάρω, τι θα κάνω που θα πέσουν όλοι να με φάνε γιατί δεν έκανα τίποτε; Και πώς θα πω στους γονείς του μπόμπιρα ότι ο μικρός κάπου το άκουσε αυτό που είπε ή έκανε (λέτε να το άκουσε ή να το είδε στο σχολείο;) και το επανέλαβε; Ποιο; Το μη καταγεγραμμένο;
Μήπως το όλο θέμα είναι παράλογο; Είμαστε υπεύθυνοι για πρόληψη και αντιμετώπιση αλλά χωρίς να έχουμε δικαίωμα να κάνουμε τίποτε. Αντίθετα, αν κάνουμε, κινδυνεύουμε να διαπομπευθούμε γιατί "στιγματίσαμε" τον μπόμπιρα. Αλλά και αν δεν κάνουμε κινδυνεύουμε γιατί αδιαφορήσαμε. Δηλαδή;

 
geo
26 Αυγ 2015 12:49

Spiros επιασες την ουσια του προβληματος. Χωρις εξουσιες στο διευθυντη και το Συλλογο Διδασκοντων, θα ειμαστε συνεχως ερμαια των διαθεσεων των γονεων και το μονο που θα μπορουμε να κανουμε ειναι να δρουμε κατευναστικα, κυριως εναντι των γονεων.
Δεν υπαρχει χρονος, υποδομες, υποστηριξη, θεσμικο πλαισιο. Μονο ευχολογια και προτασεις.
Οι γονεις του bully, πρεπει να συνεργαζονται υποχρεωτικα με το σχολειο, να δεχονται υποχρεωτικα βοηθεια απο φορεις υποστηριξης, να παρακολουθειται η οικογενεια απο κοιν. λειτουργο για οσο διαστημα χρειαστει. Σε περιπτωση υποτροπης του bully, να συνεργαζεται και αντιπροσωπος της Εισαγγελιας Ανηλικων, για να ερχονται οι γονεις αντιμετωποι με τις ευθυνες τους.
Μετα θα δουμε εκπληκτοι τη μεγαλη προοδο που θα εχει συντελεστει.
Υ.Γ. Δεν τα σκεφτηκα μονος μου, συμβαινει εξω εδω και χρονια.

 
Ηλίας Ράπτης, πρώην σχ.σύβουλος -
08 Μαρ 2016 13:12

Αγαπητοί (γραπτώς) προλαλήσαντες συνάδελφοι,

Δεν έχουν έτσι τα πράγματα, τουλάχιστο έτσι όπως καταγράφονται στα παραπάνω σχόλιά σας, όπου γενικά διακρίνω μια καχυποψία έως και προκατάληψη απέναντι στους γονείς και μια τάση άρνησης απέναντι στο υπαρκτό πρόβλημα της σχολικής βίας και του σχολικού εκφοβισμού. Και επειδή κάτι σκαμπάζω τόσο από σχετικά με τη σχολική βία φαινόμενα όσο και από έρευνες, επιτρέψτε μου να διατυπώσω μερικές σκέψεις.
Πρώτα - πρώτα δυο λόγια για την έρευνα: Με βάση τα στοιχεία που υπάρχουν στο ρεπορτάζ του ESOS μπορούμε να πούμε ότι πρόκειται για μια καλή ΠΟΙΟΤΙΚΗ
έρευνα, γιατί ρωτήθηκαν όχι με ερωτηματολόγιο αλλά με συνεντεύξεις εκπαιδευτικοί όλων των βαθμίδων καθώς και γονείς μαθητών ομοίως όλων των βαθμίδων. Κύριο γνώρισμα των ποιοτικών ερευνών, αγαπητέ συνάδελφε geo, είναι το μικρό και στοχευμένο δείγμα. Προσωπικά δεν με εκπλήσσει καθόλου - ακριβώς γιατί γνωρίζω ποια είναι τα πλεονεκτήματα των ποιοτικών ερευνών - ότι από μια τέτοια έρευνα προέκυψαν τόσο σημαντικά αποτελέσματα και στη βάση αυτών διατυπώνονται εξίσου σημαντικές και πρακτικά χρήσιμες προτάσεις, τις οποίες παρά τις επιμέρους ενστάσεις στη μια ή την άλλη περίπτωση επικροτώ και συνυπογράφω.
Έχουν και παραέχουν δικαίωμα , ευθύνη και άποψη οι γονείς, αγαπητέ geo, για όσα συμβαίνουν στο σχολείο που επηρεάζει αρνητικά τη φοίτηση των παιδιών τους. Είναι και παραείναι ευθύνη και υποχρέωση των εκπαιδευτικών κάθε σχολικής μονάδας να επιλαμβάνονται άμεσα σχετικών φαινομένων, και σε συνεργασία με τον οικείο σχολικό σύμβουλο να επιδιώκουν συλλογικά την αποτελεσματική αντιμετώπισή τους. Ζητούμενο είναι η συνεργασία κι όχι η σύγκρουση και η αντιπαλότητα με τους γονείς. Ασφαλώς και υπάρχουν γονείς με υπερευαισθησίες και υπερβολικές απαιτήσεις. Ακόμα και σ΄αυτές όμως τις περιπτώσεις δεν πρέπει να δείχνουμε αδιαφορία ούτε να υποβαθμίζουμε τα σχετικά περιστατικά βίας και εκφοβισμού.
Σημείωση: Επί σχεδόν μία τριετία ήμουν υπεύθυνος για φαινόμενα σχολικής βίας και εκφοβισμού στη Β' Αθήνας και σε συνεργασία με τη συνάδελφο της Αγωγής Υγείας αντιμετωπίσαμε δεκάδες περιπτώσεις με αρκετά καλά αποτελέσματα κατά την ταπεινή μας εκτίμηση.

Σχολιάστε το άρθρο

Συκοφαντικά και υβριστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται. Το esos δεν φέρει ευθύνη για τα επώνυμα ή ανώνυμα σχόλια που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.