Placeholder

ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ

Eπαναξιολόγηση των ΤΕΙ, καθώς και αντιμετώπιση του γεωγραφικού κατακερματισμού των Πανεπιστημίων, προτείνει η Επιτροπή Διαλόγου για τον Ενιαίο χώρο των ΑΕΙ

Πρόγραμμα λελογισμένων συγχωνεύσεων ή/και οριζόντιας μετακίνησης προσωπικού.
Δημοσίευση: 23/04/2016
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

Eπαναξιολόγηση  των ΤΕΙ, αντιμετώπιση του γεωγραφικού κατακερματισμού των Πανεπιστημίων καθώς και πρόγραμμα λελογισμένων συγχωνεύσεων ή/και οριζόντιας μετακίνησης προσωπικού, προτείνει η Επιτροπή Διαλόγου για τον Ενιαίο χώρο των ΑΕΙ, όπως ανακοίνωσε στο απολογιστυικό σήεμίωμα ο πρόεδρος της Επιτροπής Εθνικού Διαλόγου για την παιδείας Αντώνης Λιάκος.

Ειδικότερα η Επιτροπή προτείνει:

Α. Αναμόρφωση του Χάρτη της Ανώτατης Εκπαίδευσης: Σύμφωνα με την έκθεση, καταγράφονται αρκετά δομικά προβλήματα. Υπάρχουν ΤΕΙ που δεν αντέχουν σε κανένα είδος αξιολόγηση και δεν ικανοποιούν καμία γνωσιακή ανάγκη ή ανάγκη της αγοράς˙ παρουσιάζεται το φαινόμενο πανεπιστημιακά τμήματα να βρίσκονται διασκορπισμένα και σε ικανή απόσταση το ένα από το άλλο˙ υπάρχουν, τέλος, «υπό συγκρότηση» Ινστιτούτα σε παραμεθόριες περιοχές να αναζητούν έναν ρόλο. Ιδιαίτερα στη σφαίρα των βιοϊατρικών επιστημών εμφανίζεται διπλασιασμός και τριπλασιασμός της ίδιας θεματικής περιοχής.

Β.   Μέτρα που αντιμετωπίζουν τον κατακερματισμό, τις αλληλεπικαλύψεις και την πολυτυπία των κανόνων διοίκησης ανάμεσα στα ΑΕΙ και τα ΕΚ. Μείζονα θέματα προς αντιμετώπιση είναι καταρχήν η επαναξιολόγηση και η ποιοτική αναβάθμιση των ΤΕΙ, καθώς και η αντιμετώπιση του γεωγραφικού κατακερματισμού των Πανεπιστημίων. Αυτά όμως τα θέματα συναρτώνται με πολλά άλλα, όπως το ζήτημα της τεχνικής εκπαίδευσης στο σύνολό της, το ζητούμενο της περιφερειακής ανάπτυξης, το πρόβλημα της ανεργίας των νέων και το κόστος για τη de novo δημιουργία υποδομών, που χρειάζονται προσεκτική μελέτη. Σε βραχυ-μεσοπρόθεσμη βάση, εκσεσημασμένα προβλήματα (όπως π.χ., η λειτουργία ΤΕΙ που προσελκύουν ελάχιστους φοιτητές ή ταυτίζονται θεματικά με αντίστοιχα πανεπιστημιακά Τμήματα) πρέπει να αντιμετωπισθούν με ένα πρόγραμμα λελογισμένων συγχωνεύσεων ή/και οριζόντιας μετακίνησης προσωπικού. Ένα πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση θα ήταν η εθελοντική συγχώνευση ομοειδών/ομολόγων μονάδων (προσοχή: δεν αναφερόμαστε εδώ σε συγχωνεύσεις Πανεπιστημίων-ΤΕΙ). Για τα Πανεπιστήμια, το ελάχιστο που θα έπρεπε να προωθηθεί άμεσα είναι η ενοποίηση ομοειδών Τμημάτων που βρίσκονται σε ιδρύματα της ίδιας γεωγραφικής ζώνης, αλλά ανήκουν σε διαφορετικά ιδρύματα. Σε ό,τι αφορά τα ΕΚ, ένα πολύ σημαντικό βήμα θα αποτελούσε η θεσμοθέτηση ενός ενιαίου διοικητικού καθεστώτος στα ΕΚ που θα συμβάλει στον εκσυγχρονισμό του πλαισίου της εσωτερικής λειτουργίας τους και ταυτόχρονα στη δημιουργία ενός ενιαίου περιβάλλοντος στο χώρο της έρευνας. Τα ΕΚ, κατά αντιστοιχία προς το διοικητικό καθεστώς των ΑΕΙ, θα μπορούσαν να προσαρμοσθούν σε ένα μοντέλο διαχείρισης όπου το επιστημονικό προσωπικό, οι εργαζόμενοι και οι απασχολούμενοι μεταπτυχιακοί και μεταδιδακτορικοί υπότροφοι θα έχουν έναν σημαντικότερο ρόλο.

ΤΟ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΟΥ κ. ΛΙΑΚΟΥ

Καρπός των εργασιών της Επιτροπής ήταν το κείμενο για τη δημιουργία Ενιαίου Χώρου της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και της έρευνας. Πρόκειται για ένα άρτιο και ώριμο κείμενο το οποίο αποσκοπεί στο να αναμορφώσει το χάρτη της Τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και έρευνας.

Προτείνεται η δημιουργία ενός Εθνικού Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας που θα είναι επιφορτισμένο με την ενίσχυση της έρευνας στα ερευνητικά και τα ακαδημαϊκά ιδρύματα, καθώς και με τη διασύνδεσή τους με την υγιή, καινοτόμο επιχειρηματικότητα και θα εισαγάγει μια ολιστική προσέγγιση όσον αφορά τα εργαλεία που είναι απαραίτητα για τη χρηματοδότηση της «αλυσίδας της καινοτομίας», από τη βασική έρευνα ως την αξιοποίηση των ερευνητικών αποτελεσμάτων (σχεδιασμός, δημιουργία, και εφαρμογή εργαλείων χρηματοδότησης από εθνικά κεφάλαια και δάνεια).

Η διοίκησή του θα είναι ανεξάρτητη από την εκάστοτε πολιτική ηγεσία και να εγγυάται αξιόπιστες, αδιάβλητες και διαφανείς διαδικασίες αξιολόγησης των ερευνητικών προτάσεων.

Με αυτόν τον τρόπο, τόσο το χρηματοδοτικό σχήμα όσο και ο προγραμματισμός των δράσεών του θα είναι πολύ πιο ευέλικτα, ιδιαίτερα μάλιστα αν το Ίδρυμα λειτουργεί με καθεστώς ΝΠΙΔ.

Οι δημόσιοι πόροι του Ιδρύματος θα προέρχονται κυρίως από το ΠΔΕ και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Προτείνεται να θεσμοθετηθεί είτε η πλήρως απελευθερωμένη οριζόντια κινητικότητα (μετακίνηση ερευνητών των ΕΚ προς ΑΕΙ και αντίστροφα μετά από χαρτογράφηση των αναγκών και αξιολογικές κρίσεις) είτε η διπλή ιδιότητα (καθεστώς οργανικής και μακροπρόθεσμης συνεργασίας, με 3ετή δέσμευση και δυνατότητα ανανέωσης, προκειμένου περί «ζευγών» που περιλαμβάνουν ένα πανεπιστημιακό Τμήμα και ένα συγκεκριμένο Ερευνητικό Ινστιτούτο).

Μέτρα που θα μπορούσαν να βοηθήσουν προς αυτή την κατεύθυνση είναι οι διευκολύνσεις στους κανόνες χρηματοδότησης των συνεργατικών ερευνητικών προγραμμάτων, η ακαδημαϊκή αναβάθμιση και -αν οι συνθήκες το επιτρέπουν- η χορήγηση πρόσθετων αμοιβών (σε όσους εμπλέκονται). Επισημαίνεται ότι η υλοποίηση της οριζόντιας κινητικότητας και της διπλής ιδιότητας είναι άμεσα εφαρμόσιμα μέτρα, αλλά για να εξασφαλισθεί η δυνατότητα ελεύθερης μετακίνησης από το ένα είδος ιδρυμάτων στο άλλο θα πρέπει να υπάρξει συνταγματική πρόνοια.

Με αυτά τα δεδομένα, θα ήταν σκόπιμο σε πρώτη φάση να υιοθετηθεί το καθεστώς της διπλής ιδιότητας και σε δεύτερο χρόνο η ελεύθερη μετακίνηση προσωπικού μεταξύ διαφορετικών μονάδων. Προτείνεται επίσης η ίδρυση Εικονικών Ινστιτούτων (virtual institutes), που περιλαμβάνουν θεματικά συγγενείς ομάδες σε ΑΕΙ και ΕΚ, ανεξάρτητα από γεωγραφική περιοχή.

Πρώτον, δεν προϋποθέτει νέες υποδομές και μετακινήσεις (αφού προϋποθέτει μόνο δια-δικτυακή επικοινωνία) και άρα εξοικονομεί πόρους· δεύτερον, η στενή συνεργασία ανάμεσα σε διαφορετικές ερευνητικές ομάδες που έχουν κοινά ενδιαφέροντα ενδυναμώνει την έρευνα που διεξάγεται σε διάφορους ερευνητικούς «κόμβους», την αναβαθμίζει και εξουδετερώνει τη γεωγραφική απομόνωση· τρίτον, η συνεργασία αυτού του τύπου δημιουργεί κρίσιμες μάζες που μπορούν σε δεύτερο χρόνο να διεκδικήσουν με αξιώσεις ανταγωνιστική χρηματοδότηση.

Ο ρόλος των Εικονικών Ινστιτούτων θα μπορούσε να είναι καταλυτικός στην προώθηση της συνεργατικής έρευνας, εξασφαλίζοντας διεπιστημονικές συνεργασίες σε όλο το φάσμα της επιστήμης και (προς)καλώντας σε συνεχή αλληλεπίδραση την ερευνητική κοινότητα. Ένας άλλος σημαντικός ρόλος τους θα μπορούσε να είναι η ενημέρωση-εκπαίδευση του ευρύτερου κοινού μέσω άτυπων προγραμμάτων και συμμετοχής σε δημόσιες εκδηλώσεις.

Απαραίτητη προϋπόθεση για να επιτύχει ο νέος θεσμός είναι η πρόνοια για μια στοιχειώδη διοικητική δομή που θα ρυθμίζει τις δραστηριότητες του κάθε Ινστιτούτου (π.χ., μια ολιγομελής επιστημονική επιτροπή).

•    Άμεσα Μέτρα: Ορισμένα από τα μέτρα που προτείνονται (ανοιχτή πρόσβαση) είναι άμεσα υλοποιήσιμα και δεν έχουν οικονομική επιβάρυνση.

Ωστόσο, η ανάπτυξη νέων υποδομών χρειάζεται νέα κονδύλια από ευρωπαϊκούς ή ιδιωτικούς φορείς.

Σε ό,τι αφορά στο επενδυτικό σκέλος, η Πολιτεία, σε συνεργασία με το αντίστοιχο ερευνητικό οικοσύστημα, διαμορφώνει τώρα το κύριο πλαίσιο χρηματοδότησης των Ερευνητικών Υποδομών, κατ’ αντιστοιχία με τις πρακτικές που εφαρμόζονται στην Ε.Ε. (ειδικότερα δε, στο πλαίσιο υλοποίησης του εθνικού Οδικού Χάρτη με τον Ηorizon 2020).

Ειδικότερα, εξετάζεται, στη βάση της προτεραιοποίησης που έχει γίνει, η πολιτική πρόσβασης στην υποδομή, με βάση την αντίστοιχη διακυβέρνηση από τους φορείς υλοποίησης και λειτουργίας, με τρόπο τέτοιο ώστε να υπάρχουν στοιχεία βιωσιμότητας, αλλά και τα αναμενόμενα κοινωνικο-οικονομικά οφέλη.

•    Η ανάπτυξη και η ανοιχτή πρόσβαση σε εθνικές υποδομές θα πρέπει να αποτυπωθεί άμεσα στους Εσωτερικούς Κανονισμούς των ΕΚ και των ΑΕΙ. Ένα πλήρες Μητρώο Ερευνητικών Υποδομών και Υποδομών Καινοτομίας όπου θα αποτυπώνονται όλα τα δομικά και λειτουργικά χαρακτηριστικά τους, η επενδυτική ροή καθώς και ο τρόπος πρόσβασης και χρήσης, αποτελεί σημαντική παράμετρο επιτυχίας του όλου εγχειρήματος.

Επίσης, κρίνεται σημαντική η παράλληλη και συμπληρωματική ως προς τις ερευνητικές υποδομές σύσταση Εργαστηρίων-Μονάδων Παροχής Υπηρεσιών ή άλλων υποδομών καινοτομίας (π.χ. competence centres, άλλων τύπων τεχνολογικών υποδομών) που εξυπηρετούν το ερευνητικό, ακαδημαϊκό και επιχειρηματικό οικοσύστημα σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο.

•    Αναμόρφωση του Χάρτη της Ανώτατης Εκπαίδευσης: Σύμφωνα με την έκθεση, καταγράφονται αρκετά δομικά προβλήματα. Υπάρχουν ΤΕΙ που δεν αντέχουν σε κανένα είδος αξιολόγηση και δεν ικανοποιούν καμία γνωσιακή ανάγκη ή ανάγκη της αγοράς˙ παρουσιάζεται το φαινόμενο πανεπιστημιακά τμήματα να βρίσκονται διασκορπισμένα και σε ικανή απόσταση το ένα από το άλλο˙ υπάρχουν, τέλος, «υπό συγκρότηση» Ινστιτούτα σε παραμεθόριες περιοχές να αναζητούν έναν ρόλο. Ιδιαίτερα στη σφαίρα των βιοϊατρικών επιστημών εμφανίζεται διπλασιασμός και τριπλασιασμός της ίδιας θεματικής περιοχής.

•    Επισημαίνεται ότι χρειάζονται απαραιτήτως μέτρα που αντιμετωπίζουν τον κατακερματισμό, τις αλληλεπικαλύψεις και την πολυτυπία των κανόνων διοίκησης ανάμεσα στα ΑΕΙ και τα ΕΚ. Μείζονα θέματα προς αντιμετώπιση είναι καταρχήν η επαναξιολόγηση και η ποιοτική αναβάθμιση των ΤΕΙ, καθώς και η αντιμετώπιση του γεωγραφικού κατακερματισμού των Πανεπιστημίων.

Αυτά όμως τα θέματα συναρτώνται με πολλά άλλα, όπως το ζήτημα της τεχνικής εκπαίδευσης στο σύνολό της, το ζητούμενο της περιφερειακής ανάπτυξης, το πρόβλημα της ανεργίας των νέων και το κόστος για τη de novo δημιουργία υποδομών, που χρειάζονται προσεκτική μελέτη.

Σε βραχυ-μεσοπρόθεσμη βάση, εκσεσημασμένα προβλήματα (όπως π.χ., η λειτουργία ΤΕΙ που προσελκύουν ελάχιστους φοιτητές ή ταυτίζονται θεματικά με αντίστοιχα πανεπιστημιακά Τμήματα) πρέπει να αντιμετωπισθούν με ένα πρόγραμμα λελογισμένων συγχωνεύσεων ή/και οριζόντιας μετακίνησης προσωπικού. Ένα πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση θα ήταν η εθελοντική συγχώνευση ομοειδών/ομολόγων μονάδων (προσοχή: δεν αναφερόμαστε εδώ σε συγχωνεύσεις Πανεπιστημίων-ΤΕΙ).

Για τα Πανεπιστήμια, το ελάχιστο που θα έπρεπε να προωθηθεί άμεσα είναι η ενοποίηση ομοειδών Τμημάτων που βρίσκονται σε ιδρύματα της ίδιας γεωγραφικής ζώνης, αλλά ανήκουν σε διαφορετικά ιδρύματα. Σε ό,τι αφορά τα ΕΚ, ένα πολύ σημαντικό βήμα θα αποτελούσε η θεσμοθέτηση ενός ενιαίου διοικητικού καθεστώτος στα ΕΚ που θα συμβάλει στον εκσυγχρονισμό του πλαισίου της εσωτερικής λειτουργίας τους και ταυτόχρονα στη δημιουργία ενός ενιαίου περιβάλλοντος στο χώρο της έρευνας.

Τα ΕΚ, κατά αντιστοιχία προς το διοικητικό καθεστώς των ΑΕΙ, θα μπορούσαν να προσαρμοσθούν σε ένα μοντέλο διαχείρισης όπου το επιστημονικό προσωπικό, οι εργαζόμενοι και οι απασχολούμενοι μεταπτυχιακοί και μεταδιδακτορικοί υπότροφοι θα έχουν έναν σημαντικότερο ρόλο.

•    Η πορεία αναδιάρθρωσης της ανώτατης Εκπαίδευσης θα πρέπει να είναι συναινετική:

α) οι όποιες αναδιαρθρώσεις θα πρέπει να εγγυώνται τα εργασιακά δικαιώματα του προσωπικού,

β) η ομογενοποίηση και ο εξορθολογισμός των κανόνων θα πρέπει να γίνει με την προοπτική της περαιτέρω ανάπτυξης των υπαρχουσών θεματικών και την εξασφάλιση της ποιότητας.

Το Όργανο της Γενικής Συνέλευσης θα πρέπει να θεσμοθετηθεί άμεσα σε όλα ανεξαιρέτως τα ΕΚ, κατά το πρότυπο των ΑΕΙ.

Θα πρέπει επίσης να εξετασθεί αν θα ήταν πιο πρόσφορο η εκλογή Διευθυντή στα ΕΚ να γίνεται από το σύνολο των ερευνητών, ή τουλάχιστον να επικυρώνεται από τη Γενική τους Συνέλευση. Βαθμιαία, το «διευθυντο-κεντρικό» μοντέλο διοίκησης των ΕΚ θα πρέπει να αντικατασταθεί από ένα πιο συμμετοχικό πρότυπο, με διακριτές τις καθαρά διοικητικές ευθύνες και τις ευθύνες στο σχεδιασμό ερευνητικής πολιτικής. Τέλος, ένα μέτρο που πρέπει να ληφθεί άμεσα είναι η ένταξη και η λειτουργία των Ινστιτούτων της Ακαδημίας υπό την εποπτεία της ΓΓΕΤ.

Οδικός χάρτης

-    Να υιοθετηθεί από την αρχή η λογική του πιλοτικού προγράμματος, δηλαδή ενός συνόλου μέτρων που θα δοκιμασθούν για 3-5 χρόνια, για να αξιολογηθούν κατόπιν και να κριθεί η αποτελεσματικότητά τους στην πράξη.
-    Να μην εξαντληθεί η μεταρρυθμιστική προσπάθεια σε «άτυπες» δράσεις, «συνεννοήσεις», ή ρυθμίσεις με ασαφή νομοθετική διατύπωση.
-    Να εξασφαλισθεί η μέγιστη δυνατή συναίνεση της ακαδημαϊκής και της ερευνητικής κοινότητας, αλλά να μη καταλήξει η διαβούλευση για τον Ενιαίο Χώρο ένας «συνδικαλιστικού τύπου» ανταγωνισμός.
-    Να στηριχθούν τα προς υλοποίηση μέτρα σε ακριβή ποσοτικά και ποιοτικά στοιχεία και να προηγηθεί η μελέτη της σκοπιμότητάς τους.

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ  
 
- Σε ό,τι αφορά τη δημόσια χρηματοδότηση των ΑΕΙ, τα μέχρι τώρα πορίσματα της υποεπιτροπής εστιάζουν σε δύο όρους-κλειδιά: την αποτελεσματικότητα και την αυτονομία.

  - Το πρώτο βήμα στην κατεύθυνση αυτή είναι η ελαχιστοποίηση των μορφών της δημόσιας χρηματοδότησης και ο περιορισμός της σε τρεις μόνο τομείς: την επιχορήγηση για λειτουργικές δαπάνες, τη μισθοδοσία του τακτικού προσωπικού και το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων.

Υπό την έννοια αυτή, η επιχορήγηση για λειτουργικές δαπάνες θα είναι ενιαία και θα χορηγείται μέσω ενός μόνο κωδικού εσόδων ενσωματώνοντας όλες τις επιμέρους επιχορηγήσεις που σήμερα χορηγούνται μέσω χωριστών κωδικών.

Στην κατεύθυνση δε της μεγαλύτερης δυνατής αυτονομίας των ΑΕΙ ως προς τη χρήση της δημόσιας χρηματοδότησης, θα συζητηθεί με τα ΑΕΙ και το ενδεχόμενο ενσωμάτωσης στην ενιαία ετήσια επιχορήγηση τόσο η χρηματοδότηση των διδακτικών συγγραμμάτων όσο και η μισθοδοσία του τακτικού προσωπικού.

-    Το δεύτερο βήμα αφορά την προώθηση όλων των αναγκαίων νομοθετικών ρυθμίσεων που θα δώσουν στα ΑΕΙ τη δυνατότητα της μεγαλύτερης δυνατής ευελιξίας και αποτελεσματικότητας στη διαχείριση των κάθε μορφής πόρων τους.

Οι ρυθμίσεις αυτές θα συζητηθούν με τα ίδια τα ΑΕΙ και θα αφορούν μεταξύ άλλων τη βελτίωση του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου διαχειριστικής ευελιξίας, τη δυνατότητα μεταφοράς πόρων μεταξύ διαφόρων προϋπολογισμών μέσα στο ίδιο οικονομικό έτος, τη δυνατότητα μεταφοράς πόρων μεταξύ διαφορετικών οικονομικών ετών στον ίδιο προϋπολογισμό, τη δυνατότητα πλήρους και ανεμπόδιστης αξιοποίησης των όποιων αποθεματικών, και ακόμα την αποκατάσταση της ευελιξίας και της αποτελεσματικότητας των ΕΛΚΕ με την απαλλαγή τους από γραφειοκρατικές αγκυλώσεις που έχουν αλλοιώσει τον χαρακτήρα αλλά και τον σκοπό τους.

-    Το τρίτο βήμα αφορά την κατανομή της ενιαίας επιχορήγηση για λειτουργικές δαπάνες στα ΑΕΙ, αφενός μεν με βάση ένα σύστημα αντικειμενικών κριτηρίων και δεικτών που θα διαμορφώνεται με τη σύμφωνη γνώμη των ίδιων των ΑΕΙ, αφετέρου δε με βάση τις συμφωνίες προγραμματικού σχεδιασμού που θα καταρτίζονται μεταξύ πολιτείας και ιδρυμάτων.

Ύστερα δε από τη συνεκτίμηση των θετικών και των αρνητικών συμπερασμάτων που προκύπτουν από την ανάλυση των σχετικών ευρωπαϊκών παραδειγμάτων, δεν κρίνεται σκόπιμη ή αναγκαία η πρόβλεψη πρόσθετης επιχορήγησης που θα κατανέμεται στα ΑΕΙ με βάση κριτήρια και δείκτες ποιότητας και επιτευγμάτων. Η κατανομή της ενιαίας επιχορήγησης για λειτουργικές δαπάνες στα ΑΕΙ σε ορίζοντα τετραετίας θα οριστικοποιείται μετά την ολοκλήρωση της συμφωνίας προγραμματικού σχεδιασμού και την υπογραφή της από τον Υπουργό Παιδείας και τον οικείο Πρύτανη Πανεπιστημίου ή Πρόεδρο ΤΕΙ.

-Οι συμφωνίες προγραμματικού σχεδιασμού αποτελούν στην ουσία τα τετραετή ακαδημαϊκά-αναπτυξιακά προγράμματα των ΑΕΙ, τα οποία καθορίζουν τους στόχους των ιδρυμάτων για τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο και εμπεριέχουν συγκεκριμένους δείκτες μέσω των οποίων είναι δυνατή η ποσοτικοποίηση και ιεράρχηση των στόχων και ο καθορισμός σχετικών χρονοδιαγραμμάτων. Τα εν λόγω τετραετή προγράμματα οφείλουν να είναι συμβατά με τα μακροπρόθεσμα στρατηγικά σχέδια των ιδρυμάτων, εφόσον υπάρχουν, και να κινούνται εντός του πλαισίου εθνικής στρατηγικής για την ανώτατη εκπαίδευση, εφόσον υπάρχει, και εντός των προβλεπόμενων ορίων του κρατικού προϋπολογισμού και του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων για την ανώτατη εκπαίδευση.

-Κρίσιμο και καθοριστικό ρόλο στη διαδικασία κατάρτισης και έγκρισης των συμφωνιών προγραμματικού σχεδιασμού των ΑΕΙ αναλαμβάνει η Μονάδα Οικονομικού Προγραμματισμού και Στρατηγικής (ΜΟΠΣ) της Αρχής Διασφάλισης Ποιότητας (ΑΔΙΠ), η οποία έχει την αρμοδιότητα της συζήτησης των συμφωνιών με κάθε ΑΕΙ χωριστά προκειμένου να επιτευχθεί σχετική συμφωνία, της υποβολής σχετικής εισήγησης προς τον Υπουργό Παιδείας για την έγκριση της συμφωνίας, και ακόμη της παρακολούθησης της πορείας υλοποίησης της συμφωνίας κατά τη διάρκεια της τετραετίας και από τις δύο πλευρές.

-Η ΜΟΠΣ θα λειτουργεί στο πλαίσιο της ΑΔΙΠ ως ανεξάρτητη μονάδα και, πέρα από τις προαναφερθείσες αρμοδιότητες, θα έχει και την ευθύνη της εξειδικευμένης επιστημονικής υποστήριξης προς την ΑΔΙΠ και το Υπουργείο Παιδείας για κάθε ζήτημα σχετικό με τα οικονομικά και τον στρατηγικό σχεδιασμό της ανώτατης εκπαίδευσης.

-Τέλος, και προκειμένου να διασφαλιστούν συμβατές διαδικασίες κατά ίδρυμα, θα προβλεφθεί η δημιουργία ανάλογης χωριστής Μονάδας Οικονομικού Προγραμματισμού και Στρατηγικής (ΜΟΠΣ) σε κάθε ΑΕΙ, κατά το πρότυπο της Μονάδας Διασφάλισης Ποιότητας (ΜΟΔΙΠ), η οποία ακριβώς θα υποστηρίζει το σύστημα χρηματοδότησης βάσει τετραετών προγραμματικών συμφωνιών.

-Επόμενα Βήματα: H Επιτροπή Οικονομικών της Εκπαίδευσης θα συνεργαστεί με επιτροπή που έχει συγκροτήσει η Εθνική Τράπεζα για να μελετήσει εργαλεία και τρόπους χρηματοδότησης της εκπαίδευσης.

- Στις επόμενες συνεδριάσεις η επιτροπή θα συζητήσει τα οικονομικά της υποχρεωτικής εκπαίδευσης κυρίως προκειμένου να αποκτήσει μια συνολική εικόνα των δαπανών και του κόστους.

-Συγγράμματα. Ένα ζήτημα επίσης που πρέπει να μας απασχολήσει είναι η δαπάνη για τα συγγράμματα. Το πρόβλημα έχει δύο όψεις. Η πρώτη αφορά τις καταχρήσεις και τις υπερτιμολογήσεις. Η δεύτερη αφορά την παραγωγή εκπαιδευτικού υλικού μέσω της νέας τεχνολογίας, από πανεπιστημιακά ιδρύματα ή ιδιώτες εκδότες. Θα πρέπει να συγκροτηθεί μια ομάδα εργασίας που θα εισηγηθεί για το ζήτημα αυτό.
 

 

 

Σχόλια (17)

 
Μέλος ΕΠ να γίνει ΔΕΠ;!
24 Απρ 2016 07:14

"Ένα πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση θα ήταν η εθελοντική συγχώνευση ομοειδών/ομολόγων μονάδων (προσοχή: δεν αναφερόμαστε εδώ σε συγχωνεύσεις Πανεπιστημίων-ΤΕΙ)."!!!
Αλίμονο κύριε καθηγητά (πανεπιστημίου για να μην υπάρχει σύγχυση..)!
Είναι δυνατόν ακόμα και να σκεφτούμε συγχώνευση ΤΕΙ-πανεπιστημίων;;
Πώς μπορεί ακαδημαϊκά ένα ΤΕΙ να συγχωνευθεί με ένα Πανεπιστήμιο όπως πχ την Πάντειο, το Χαροκοπειο κτλ, αδύνατον!
Σε λίγο οι "καθηγητές" από τα ΤΕΙ θα θέλουνε και ίδιο ωράριο / μισθό με τα μέλη ΔΕΠ! Έλεος, ίσα ίσα δεν θα επιβλέπουν διδακτορικά.. Καλά και το ξεκαθαρίζεις κ. Καθηγητά με το "Προσοχή", έτσι θα κοιμηθούμε ήσυχοι κι απόψε...

 
Αισιόδοξος
24 Απρ 2016 07:59

Η προσπάθεια εξορθολογισμού είναι πραγματικά εμφανής. Πολλά στοιχεία των προτάσεων είναι τολμηρά προς τη θετική κατεύθυνση και προσδοκώμενα από όσους έχουν προβληματισθεί για τον άναρχο κατακερματισμό της Ανώτατης Εκπαίδευσης και της Έρευνας. Ο κατακερματισμός αυτός είναι το αποτέλεσμα της έλλειψης ευθύνης πολλών για τις τελευταίες δεκαετίες, στην πολιτική ηγεσία της Χώρας και του Υπουργείου Παιδείας. Ιδρύθηκαν Τμήματα και Ιδρύματα, με πρωτοβουλίες ομάδων και προσώπων, οι οποίες υλοποιήθηκαν πρόχειρα και ανερμάτιστα, χωρίς τις απαραίτητες προϋποθέσεις και υποδομές, αλλά προπάντων χωρίς να αξιολογηθούν πάνω σε ένα συνολικό εθνικό χάρτη.
Ένα μόνο σημείο με καλή πίστη. Στο Ενημερωτικό Σημείωμα του κ. Λιάκου ο ρόλος της ΜΟΠΣ της ΑΔΙΠ περιγράφεται ως εξής : "Κρίσιμο και καθοριστικό ρόλο στη διαδικασία κατάρτισης και έγκρισης των συμφωνιών προγραμματικού σχεδιασμού των ΑΕΙ αναλαμβάνει η Μονάδα Οικονομικού Προγραμματισμού και Στρατηγικής (ΜΟΠΣ) της Αρχής Διασφάλισης Ποιότητας (ΑΔΙΠ), η οποία έχει την αρμοδιότητα της συζήτησης των συμφωνιών με κάθε ΑΕΙ χωριστά προκειμένου να επιτευχθεί σχετική συμφωνία, της υποβολής σχετικής εισήγησης προς τον Υπουργό Παιδείας για την έγκριση της συμφωνίας, και ακόμη της παρακολούθησης της πορείας υλοποίησης της συμφωνίας κατά τη διάρκεια της τετραετίας και από τις δύο πλευρές".
Όμως στη περιγραφη αυτή υπάρχει σύγκρουση ανάμεσα στο συγκεκριμένο ρόλο, που θα είναι καθοριστικός για τη χρηματοδότησή των ΑΕΙ, και τον άλλον (το βασικό) ρόλο της ΑΔΙΠ για την αξιολόγηση και πιστοποίηση των ΑΕΙ. Είναι προφανές ότι δεν μπορούν μονάδες του ίδιου φορέα να έχουν το βασικό ρόλο στη χρηματοδότηση και κατόπιν και στην αξιολόγηση και πιστοποίηση. Οι τελευταίες είναι απαραίτητο να γίνονται από Ανεξάρτητη Αρχή, πραγματικά ανεξάρτητη από τη διοίκηση και τη χρηματοδότηση των ΑΕΙ. Διαφορετικά η ΑΔΙΠ, θα απωλέσει τη διαπίστευσή της από την ENQA. Τα Ελληνικά ΑΕΙ θα βρεθούν έτσι μετέωρα στον Ενιαίο Ευρωπαϊκό Χώρο Ανώτατης Εκπαίδευσης και Έρευνας. Αλυσσιδωτά, θα χάσει την αντιστοίχισή του Ελληνικό / Εθνικό Πλαίσιο Προσόντων με το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων.
Εμφανίζεται λοιπόν απαραίτητο να ιδρυθεί άλλος ανεξάρτητος φορέας με ρόλο στον καθορισμο της χορηγίας για κάθε ΑΕΙ (όπως προτάθηκε στην αρχή του Διαλόγου). Για το σκοπό αυτό η νέα αυτή Αρχή θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη κυρίως:
-Τις προτάσεις των Ιδρυμάτων για χορηγία, αλλά και τα αντικειμενικά στοιχεία για την τρέχουσα κατάσταση καθε ΑΕΙ: Τους κάθε μορφής πόρους του Ιδρύματος (ανθρώπινους, άλλους οικονομικούς, υποδομές).
- Το ζητούμενο έργο (εκπαίδευση πόσων συνολικά φοιτητών σε ποια αντικείμενα).
- Τα αποτελέσματα των Εξωτερικών Αξιολογήσεων των Ιδρυμάτων και των Προγραμμάτων Σπουδών (Προπτυχιακών και Μεταπτυχιακών/ Διαδακτορικών) με μία επισήμανση: Να χρηματοδοτούνται και να λειτουργούν μόνο τα Προγράμμτα Σπουδών που τελικά θα πιστοποιηθούν από την ΑΔΙΠ. Αυτό θα εμφανισθεί απαραίτητο στο άμεσο μέλλον, εφόσον πολύ σύντομα, μόνο Πτυχία πιστοποιμένων Προγραμμάτων Σπουδών θα είναι αποδεκτά στην Ευρώπη, με Δαμόκλειο Σπάθη και εδώ το Εθνικό/ Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Προσόντων.
Ιδού λοιπόν το βέλτιστο μέσο για τον εξορθολογισμό του Χάρτη της Ανώτατης Εκπαίδευσης: Ας εκπονηθούν άμεσα τα κριτήρια και οι διαδικασίες της ΑΔΙΠ για να αρχίσει το συντομότερο η πιστοποίηση.
Από τη Διοίκηση ενός ΑΕΙ.

 
Γιωργος
24 Απρ 2016 12:50

Και τα Πανεπιστήμια που αξιολογήθηκαν και δεν πηραν καλές αξιολογήσεις (πολυ χειροτερες απο πολλα ΤΕΙ) τι θα γίνουν;

Γιατι να επαναξιολογηθούν μονο τα ΤΕΙ. Θυμίζω οτι η ΑΔΙΠ αξιολογεί ΜΟΝΟ την ανώτατη εκπαίδευση, και όλα τα ιδρύματα με τα ίδια κριτήρια (Πανεπιστήμια ΤΕΙ)

Θυμίζω οτι μέσα στις πολύ κακές αξιολογήσεις των Πανεπιστημιων ήταν τα τμήματα του ΕΜΠ των Τοπογράφων και των Μηχανολόγων (2013 νομίζω)

Οσον αφορά στα μεταπτυχιακά, δε χρειάζεται ειδικός νομος και ειδικό καθεστώς. Υπάρχουν ήδη τα MPhil Που ειναι πιο ερευνητικού χαρακτήρα.

Ελπιζω το θεμα των μεταπτυχιακών να ΜΗΝ το αγγιξετε προκειμένου να δώσετε προβάδισμα σε κάποια. Θυμίζω οτι με βάση το εθνικό πλαίσιο προσόντων επίπεδο 6 είναι ΟΛΑ τα προπτυχιακά και 7 όλα τα Μεταπτυχιακά. Οι όποιες επιχειρούμενες υποκατηγορίες εντός των επίσημων βαθμίδων ειναι εκ του πονηρού

 
Ιωάννης Κ.
24 Απρ 2016 15:37

Τον απασχόλησε ποτέ τον κ. Λιάκο και τους άλλους "σοφούς" (πάντα πανεπιστημιακούς) πως κάποια τμήματα ήταν αποκλειστικά των ΤΕΙ (π.χ. νοσηλευτική, λογιστική) και μετά ιδρύθηκαν πανεπιστημιακά τμήματα με το ίδιο αντικείμενο; Τι θα πούνε για αυτά τα πανεπιστημιακά τμήματα; Πως πρέπει να τα καταργήσουν ή να τα συγχωνεύσουν; Με πολύ ευκολία διατυπώνονται μονόπλευρες προτάσεις. Αυτό επίσης που θα ήθελα να ρωτήσω: Σε αυτά τα πορίσματα και αύριο προτάσεις του διαλόγου κλπ, ποια είναι η συμμετοχή των ΤΕΙ, της συνόδου των προέδρων της; Έχουν έτοιμες απαντήσεις και προτάσεις ή τα ΤΕΙ θα είναι οι κυνηγημένοι της υπόθεσης;

 
Πλικατιώτης
24 Απρ 2016 16:04

Άλλα λόγια να αγαπιόμαστε, απ' την πόλη έρχομαι κι στην κορφή κανέλα, φοράω τις παντόφλες μου να μην βραχεί η ομπρέλα....

Έλεος!!!!!
ΟΧΙ άλλη μία θολή - Ουδέτερη - μπλαμπλαμπλα "μεταρρύθμιση".

Η μόνη λύση: Εδώ και τώρα ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟ Περιβάλλον στην 3-βάθμια εκπαίδευση. Δημόσια & Ιδιωτικά μαζί στον στίβο του άμιλλας και προόδου.
Χρηματοδότηση των σπουδών με κουπόνια & ελεύθερη επιλογή ιδρύματος/Τμήματος απ' τους Φοιτητές.

Υ.Γ.
Εάν εξαιρέσουμε τους βοηθούς του Ν.815 (σχεδόν όλοι ΔΕΝ ομιλούν ή γράφουν έστω κι μία ξένη γλώσσα) που έγιναν "Καθηγητές" Πανεπιστημίου εν μία νυκτί, πόσοι άραγε μένουν για να ονομάζονται ΔΕΠ... και να βλέπουν αφ' υψηλού τους ΕΠ?

 
Απαισιόδοξος
24 Απρ 2016 22:16

Πιο πολύ ενδιαφέρονται για το προσωπικό των ΤΕΙ αντί για τους πτυχιούχους τους.

 
SpyrosK
24 Απρ 2016 23:35

Είναι προφανές οτι θα επιχειρηθεί για μια φορά ακόμα να κλείσουν τις σχολές των ΤΕΙ στις οποίες έχουν αποφύγει να εκδόσουν Ε.Δ για γνωστούς συντεχνιακούς λόγους. Αυτό κρύβεται πίσω απο τις δήθεν "επικαλύψεις" που ρποσπαθούν να θολώσουν τα νερά. Η αγορά ζητάει 1 απόφοιτο πανεπιστημίου για 10 αποφοίτους ΤΕΙ και αυτό ενοχλεί κάποιους.

 
Λίτσα
25 Απρ 2016 14:06

Spyros K
Η αγορά ζητά 1 πανεπιστημιακό απόφοιτο γιατί πολύ απλά τον πληρώνει πιο ακριβά από τον απόφοιτο του τει. Αυτός είναι ο μόνος λόγος καθώς όλοι γνωρίζουμε ότι ουσιαστικά τα πανεπιστήμια υπερέχουν στο γνωστικό αντικείμενο έναντι των τει στη συντριπτική τους πλειοψηφία.
Η αγορά ενδιαφέρεται για φτηνό εργατικό δυναμικό κι όσο πιο καταρτισμένος επιστημονικά είναι κάποιος τόσο πιο "ακριβός" είναι.

 
@Απαισιόδοξος
25 Απρ 2016 14:53

Γιατί νομίζεις φτιάχτηκαν κάποτε τα ΤΕΙ, τότε που έμπαιναν από παντού στο δημόσιο? Για τους τότε νέους πτυχιούχους? Για καβάτζωμα επιπλέον προσωπικού!

 
@SpyrosK
25 Απρ 2016 15:01

Troll? Ποια αγορά? Και ποιος ζητάει 10 από ΤΕΙ και 1 από πανεπιστήμιο? Και γιατί τότε οι περισσότεροι θέλουν πανεπιστήμιο? Για να είναι άνεργοι?

 
ΘΠ
25 Απρ 2016 15:42

Με άλλα λόγια αυτό σημαίνει κατάργηση των ΤΕΙ που προσελκύουν ελάχιστους φοιτητές ή ταυτίζονται θεματικά με αντίστοιχα πανεπιστημιακά Τμήματα. Ο εν λόγω συλλογισμός προκύπτει πολύ εύκολα από το ότι δε γίνεται καμία αναφορά για το τι θα γίνουν οι εν λόγω φοιτητές και οι πτυχιούχοι. Αυτό είναι σαφώς υποβάθμιση για τα ΤΕΙ διότι στο τέλος αυτά που θα μείνουν θα έχουν αντικείμενα που δε θα μπορούν να χαρακτηριστούν επιστημονικά, πχ κλωστοϋφαντουργία, διακόσμηση εσωτερικών χώρων, κλπ.

 
Χρήστος Δ.
25 Απρ 2016 18:30

Εύκολο είναι να καταστρέφεις, δύσκολο είναι να δημιουργείς.........

Όσον αφορά τα ΤΕΙ μία είναι η λύση. Aπορρόφηση των ομοειδών Τμήμάτων ΤΕΙ από τα αντίστοιχα Πανεπιστήμια. Δεν πρέπει να υπονομευθεί το μέλλον τόσο φοιτητών τους.

 
ΘΠ
25 Απρ 2016 18:59

@ Λίτσα
Οι μισθοί στην αγορά καθορίζονται σύμφωνα με την προσφορά και τη ζήτηση της κάθε ειδικότητας. Στον ιδιωτικό τομέα αν η ειδικότητά ενός απόφοιτου δεν έχει ζήτηση, τότε είτε είναι από πανεπιστήμιο είτε από ΤΕΙ την ίδια τύχη θα έχει.
Τώρα για τον ισχυρισμό σου ότι τα πανεπιστήμια υπερέχουν στο γνωστικό αντικείμενο, καλό θα είναι να γίνεις πιο σαφής. Τον όρο «υπεροχή γνωστικού αντικειμένου» πρώτη φορά τον συναντώ. Τα ΤΕΙ αυτή τη στιγμή είναι ομοταγές ιδρύματα με τα πανεπιστήμια, αξιολογούνται με τα ίδια κριτήρια, οι απόφοιτοι φέρουν τον ακαδημαϊκό τίτλο bachelor όπως με αυτούς των πανεπιστημίων και είναι αυτονόητο ότι πρέπει αντιμετωπίζονται και στην πράξη ως ισότιμα.

 
ΘΠ
25 Απρ 2016 19:23

Ακαδημαϊκοί και φοιτητές των ΤΕΙ ενωθείτε και προχωρήστε σε δυναμικές κινητοποιήσεις επ αόριστον. Πάρτε την τύχη στα χέρια σας.

 
paris
25 Απρ 2016 20:51

@@SpyrosK
το γεγονος μη εκδοσης ΕΔ ειναι ενα θεμα...απο την αλλη το πανεπιστημιο ειναι πιο ευηχο απο το ΤΕΙ. Η ουσια ομως ειναι αλλη............

 
Aglos
25 Απρ 2016 23:37

Λίτσα, γνώμη μου είναι ότι έχεις και δίκιο και άδικο.

Στην πλειονότητα των περιπτώσεων ένας απόφοιτος Πανεπιστημίου σίγουρα κοστίζει περισσότερο από έναν απόφοιτο ΤΕΙ.

Ωστόσο, μάλλον δεν γνωρίζεις καλά την αγορά εργασίας. Εγώ ως εργοδότης θα επιλέξω αυτόν που πιστεύω ότι που θα μου κάνει τη δουλειά. Και στην πλειονότητα των περιπτώσεων ο απόφοιτος ΤΕΙ θα μου κάνει την ίδια δουλειά με έναν του Πανεπιστημίου. Οπότε λογικό είναι να προσλάβω τον απόφοιτο ΤΕΙ με λιγότερο μισθολογικό κόστος.

Επίσης, μην ξεχνάμε ότι, λόγω της στάσης των κυβερνήσεων και του ΤΕΕ ο απόφοιτος ΤΕΙ δεν έχει σε πολλές περιπτώσεις αναγνωρισμένα επαγγελματικά δικαιώματα (ειδικά στους μηχανικούς) οπότε σε αρκετές περιπτώσεις, αν και ένας απόφοιτος ΤΕΙ θα μου έκανε μια χαρά τη δουλειά, θα αναγκαστώ να πάρω έναν απόφοιτο Πανεπιστημίου μόνο και μόνο για να έχει δικαίωμα υπογραφής.

Αυτά στην Ελλάδα.

 
ΑΝ
26 Απρ 2016 08:18

Για ποιά επαναξιολόγηση των ΤΕΙ μπορούμε να μιλάμε όταν η λειτουργία κάθε Τμάματος βασίζεται σε -το πολύ- 5 άτομα εκπαιδευτικό προσωπικό και 15 πανεπιστημιακούς υπότροφους που αμείβονται με 6 ευρώ την ώρα, προσφέροντας εθελοντική εργασία στην ουσία, είναι κυρίως διδάκτορες και δεν συμμετέχουν σε καμμιά απόφαση της Διοίκησης; Αυτό κι άμα είναι κοροϊδία!

Σχολιάστε το άρθρο

Συκοφαντικά και υβριστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται και διαγράφονται. Επίσης δεν επιτρέπεται στα σχόλια να αναγράφονται links τα οποία διαγράφονται. Το esos δεν φέρει ευθύνη για τα επώνυμα ή ανώνυμα σχόλια που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.

e-epimorfosi.aegean