Placeholder

ΒΟΥΛΗ

Η Επιστημονική Επιτροπή της Βουλής για τις συγχωνεύσεις ΤΕΙ με Πανεπιστήμια

Δημοσίευση: 11/01/2019
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

Με την μετατροπή υφιστάμενου ιδρύματος σε πανεπιστημιακό εξισώνονται λειτουργικώς η κατάργηση ΤΕΙ και η ταυτόχρονη ένταξή του σε Πανεπιστημιακό ίδρυμα. Τέτοια ένταξη ευνοήτως χρήζει τεκμηρίωσης και θέσπισης κανόνων, ώστε, αφενός, να εκπληρώνεται εν τοις πράγμασι η προβλεπόμενη πανεπιστημιακή αποστολή και, αφετέρου, να μην ματαιώνεται η τεχνολογική ανώτατη εκπαίδευση, περιλαμβανομένων των εφαρμοσμένων επιστημών.

Αυτό τονίζει  η Επιστημονική Υπηρεσία της Βουλής στην έκθεση της επί  των άρθρων για τη συγχώνευση των ΤΕΙ Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας με Πανεπιστήμια, ενώ υπογραμμίζει τα εξής:

Επί των Μερών Α ́ και Β ́ (άρθρα 1 έως 24)

Α. Ως προς το γενικό συνταγματικό πλαίσιο που διέπει την ανώτατη εκ- παίδευση, γίνεται δεκτό στη νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας ότι «η ανώτατη εκπαίδευση, σκοπός της οποίας είναι η προαγωγή και μετάδοση της επιστημονικής γνώσης με την έρευνα και τη διδασκαλία, παρέχεται από αυτοτελή ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, σύμφωνα αφενός με την αρχή της ακαδημαϊκής ελευθερίας και αφετέρου την αρχή της πλήρους αυτοδιοίκησης των ιδρυμάτων αυτών.

Ειδικότερα, η αρχή της ακαδημαϊκής ελευθερίας, η οποία εγγυάται την αδέσμευτη επιστημονική έρευνα και διδασκαλία, αποτελεί ατομικό δικαίωμα του πανεπιστημιακού ερευνητή ή διδασκάλου, το οποίο ασκείται ως οργανωμένη δραστηριότητα μέσα στα πλαίσια της οργάνωσης και λειτουργίας των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων.

Η αρχή της πλήρους αυτοδιοίκησης των Α.Ε.Ι. έχει ως περιεχόμενο την εξουσία των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων να αποφασίζουν για τις δικές τους υποθέσεις με δικά τους όργανα, της κρατικής εποπτείας περιοριζομένης στην άσκηση ελέγχου νομιμότητας επί των πράξεων των οργάνων αυτών.

Η πιο πάνω εξουσία των Α.Ε.Ι. περιορίζεται στην εφαρμογή των κανόνων δικαίου που διέπουν την οργάνωση και τη λειτουργία τους, δεν περιλαμβάνει όμως και το δικαίωμα της θέσπισης των σχετικών κανόνων ή της σύμπραξης στην παραγωγή τους και, μάλιστα, κατά τρόπο δεσμευτικό για τα όργανα που θεσπίζουν κανόνες δικαίου, πράγμα που προϋποθέτει άλλωστε δηλαδή όχι απλώς αυτοδιοίκηση αλλά αυτονομία των εν λόγω ιδρυμάτων, η οποία δεν τους έχει παραχωρηθεί από το Σύνταγμα. (...)

Με το συνταγματικό αυτό πλαίσιο, η θέσπιση των κανόνων που διέπουν την οργάνωση και τη λειτουργία των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων ανήκει στην αρμοδιότητα της νομοθετικής λειτουργίας και ασκείται από τα όργανα και με τη διαδικασία που προβλέπει το Σύνταγμα.

Κατά την άσκηση της αρμοδιότητάς του αυτής, ο νομοθέτης διαθέτει ευρύτατα περιθώρια εξουσίας και δεν υποχρεούται να ακολουθήσει ορισμένο οργανωτικό και λειτουργικό πρότυπο, πρέπει, όμως, να οργανώνει τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα και να ορίζει τα πρόσωπα που μετέχουν στα πανεπιστημιακά όργανα ενόψει των εκάστοτε κρατουσών επιστημονικών, οικονομικών και κοινωνικών συνθηκών, διασφαλίζοντας, παράλληλα, την πλήρη αυτοδιοίκηση των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και την ακώλυτη άσκηση της ακαδημαϊκής ελευθερίας και επιλέγοντας ρυθμίσεις πρόσφορες για την επίτευξη των σκπών που επιδιώκει κάθε φορά. Ενόψει αυτών και προκειμένου να συγκροτηθούν τα αρμόδια πανεπιστημιακά όργανα, επιβάλλεται πάντοτε η επιλογή των καταλληλότερων για την επιδίωξη του σκοπού τους προσώπων, ήτοι προσώπων τα οποία διαθέτουν τα απαραίτητα εφόδια ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στις αρμοδιότητες που ανατίθενται στα όργανα αυτά και, κατ’ επέκταση, στην πραγματοποίηση των σκοπών τους» (ΣτΕ 1013/2013 Ολ).

Β. Ο νόμος 2916/2001 («Διάρθρωση της ανώτατης εκπαίδευσης και ρύθμιση θεμάτων του τεχνολογικού τομέα αυτής») όρισε ότι η ανώτατη εκπαίδευση αποτελείται από δύο παράλληλους και διακριτούς τομείς, τον πανεπιστημιακό τομέα, ο οποίος περιλαμβάνει τα Πανεπιστήμια, και τον τεχνολογικό τομέα, ο οποίος περιλαμβάνει τα Τεχνολογικά Εκπαιδευτικά Ιδρύματα.

Σε αυτό το νέο πλαίσιο, τα τεχνολογικά εκπαιδευτικά ιδρύματα ως «σχολές ανώτερης βαθμίδας» καταργήθηκαν, ταυτόχρονα δε ιδρύθηκαν, με την ίδια ονομασία, ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα.

Υπό την αρχική νομοθετική ρύθμιση, τα ιδρύματα των δύο τομέων της ανώτατης εκπαίδευσης προβλεπόταν να λειτουργούν συμπληρωματικώς, με διακριτές φυσιογνωμίες και ρόλους, σκοπό και αποστολή (άρθρο 1 περ. (β) ν. 2916/2001).

Υπό το σημερινό καθεστώς, η αποστολή των ανωτάτων εκ- παιδευτικών ιδρυμάτων ορίζεται κατά τρόπο ενιαίο, προβλέπεται όμως ο «διακριτός» ρόλος των τεχνολογικών ιδρυμάτων, τα οποία «εστιάζουν στις εφαρμογές των σύγχρονων επιστημών, της τεχνολογίας και των τεχνών συνδυάζοντας την ανάπτυξη του κατάλληλου θεωρητικού υποβάθρου σπουδών με την υψηλού επιπέδου εργαστηριακή και πρακτική άσκηση» (άρθρο 1 παρ. 2 και άρθρο 4 παρ. 2 ν. 4485/2017, αντιστοίχως).

Η, διά του νόμου 2916/2001, ένταξη των τεχνολογικών εκπαιδευτικών ιδρυμάτων στην ανώτατη εκπαίδευση κρίθηκε από τη νομολογία σύμφωνη με το Σύνταγμα, με το σκεπτικό ότι «σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 1 του ν. 2916/2001 τα Τ.Ε.Ι. αποβλέπουν στην παροχή εκπαιδεύσεως, η οποία δεν έχει τα χαρακτηριστικά της ανώτερης επαγγελματικής εκπαίδευσης, δηλαδή απλής μετάδοσης εξειδικευμένων γνώσεων, εμπειριών και δυνατοτήτων για την άσκηση ορισμένου επαγγέλματος, και τούτο διότι δίδεται ιδιαίτερη έμφαση στην θεωρητική και εφαρμοσμένη επιστημονική κατάρτιση των αποφοίτων τους και την διεξαγωγή τεχνολογικής έρευνας για την ανάπτυξη και μεταφορά σύγχρονης τεχνολογίας και τεχνογνωσίας, προβλέπεται δυνατότητα συμμετοχής ή σύμπραξης σε προγράμματα μεταπτυχιακών σπουδών, παραλλήλως δε, με την διάταξη του άρθρου 6 παρ. 6 εδ. α ́ ορίζεται μεταβατική περίοδος για την αναμόρφωση των προγραμμάτων σπουδών όλων των Τμημάτων των Τ.Ε.Ι.

Εξ άλλου, τα νέα Τ.Ε.Ι. οργανώνονται ως ν.π.δ.δ. με πλήρη αυτοδιοίκηση, κατά το άρθρο 16 παρ. 5 του Συντάγματος, με εκ- παιδευτικό προσωπικό αυξημένων προσόντων που ασκεί το κύριο διδακτικό και ερευνητικό έργο και απολαμβάνει των εγγυήσεων του άρθρου 16 παρ. 6 του Συντάγματος.

Για την στελέχωση των Τ.Ε.Ι. με τις απαραίτητες για την λειτουργία τους θέσεις κύριου διδακτικού και ερευνητικού προσωπικού ο νομοθέτης προέβλεψε την σύσταση τακτικών θέσεων καθηγητών και την μετατροπή των κενών οργανικών θέσεων καθηγητών και επικούρων καθηγητών των προ του ν. 2916/2001 Τ.Ε.Ι. σε τακτικές θέσεις αναπληρωτών και επι- κούρων καθηγητών, για την ομαλή δε μετάβαση από το παλαιό στο νέο οργανωτικό καθεστώς λειτουργίας των Τ.Ε.Ι. προέβλεψε, παραλλήλως, μεταβατική περίοδο μέχρι 31.8.2008 για την μετατροπή σε τακτικές θέσεις των προσωποπαγών θέσεων εκπαιδευτικού προσωπικού, παρέχοντας την δυνατότητα στο προ του ν. 2916/2001 εκπαιδευτικό προσωπικό των Τ.Ε.Ι., το ο- ποίο εντάσσεται στις θέσεις αυτές και ασκεί διδακτικό-ερευνητικό έργο, να κριθεί από εκλεκτορικά σώματα βάσει των νέων αυξημένων προσόντων για να καταλάβει τακτικές θέσεις της ίδιας ή της επόμενης βαθμίδας.

Υπό τα ανωτέρω δεδομένα, με την, δυνάμει της διατάξεως του άρθρου 1 του ν. 2916/2001, μετατροπή, δηλαδή την κατάργηση ανώτερων επαγγελματικών σχολών και την ταυτόχρονη ίδρυση ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, ο νομοθέτης κινείται εντός του πλαισίου των διατάξεων του άρθρου 16 του Συντάγματος για την ανώτατη εκπαίδευση, ενώ εξ άλλου, η σχετική ρύθμιση δεν αντίκειται στην κατά το Σύνταγμα διάκριση της ανώτατης από την ανώτερη επαγγελματική εκπαίδευση» (ΣτΕ Γ ́ 2514/2003, με μειοψ.).

Γ. Συμφώνως προς το άρθρο 16 παρ. 5 εδ. (γ) του Συντάγματος, επιτρέπεται η συγχώνευση ή κατάτμηση ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων.

Όπως έχει επισημανθεί και σε παλαιότερες εκθέσεις της Επιστημονικής Υπηρεσίας της Βουλής (βλ., την έκθεση της 31.7.2018 επί του νομοσχεδίου «Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, Ιόνιο Πανεπιστήμιο και άλλες διατάξεις» - ν. 4559/2018, και την έκθεση της 23.8.2018 επί του νομοσχεδίου «Ίδρυση Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής και άλλες διατάξεις» - ν. 4521/2018), η διάταξη αυτή ουδέν αναφέρει περί μετατροπής. Η έννοια της μετατροπής εισήχθη από τον κοινό νομοθέτη για την ένταξη ανώτερων σχολών στην κατηγορία της ανώτατης εκπαίδευσης, στο ρυθμιστικό εύρος της οποίας ο συντακτικός νομοθέτης δεν περιελάμβανε τα εν λόγω ιδρύματα. Επομένως, η έννοια της μετατροπής είχε και έχει ως περιεχόμενο την αναβάθμιση του καθεστώτος της παρεχόμενης εκπαίδευσης και όχι την αλλοίωση της συνταγματικής προστασίας του πανεπιστημιακού τομέα, τον οποίο και είχε υπόψη ο συντακτικός νομοθέτης.

Κατά τα ανωτέρω, η μετατροπή υφιστάμενου ιδρύματος του πανεπιστημιακού τομέα σε ίδρυμα του τεχνολογικού τομέα δεν επιτρέπεται από το Σύνταγμα.

Η μετατροπή, διά νόμου, υφιστάμενου ιδρύματος του τεχνολογικού τομέα σε αντίστοιχο ίδρυμα του πανεπιστημιακού τομέα αποτελεί εξαιρετική ρύθμιση, η οποία ευνοήτως χρήζει επαρκούς τεκμηρίωσης.

Σημειωτέον εν προκειμένω ότι, κατά την αιτιολογική έκθεση του νομοσχεδίου, εάν τα ΤΕΙ απλώς μετατρέπονταν σε Πανεπιστήμια, τεχνολογικά ή εφαρμοσμένων επιστημών, θα «διέτρεχαν το σοβαρό ενδεχόμενο να μετατραπούν σε δευτεροκλασάτα ιδρύματα τα οποία δεν [θα] μπορούν να ανταποκριθούν ούτε στις ανάγκες των φοιτητών ούτε στις ανάγκες της ελληνικής κοινωνίας, ούτε, βέβαια, στις διεθνείς προκλήσεις και εξελίξεις που προϋποθέτουν ισχυρά και καινοτόμα ιδρύματα, καλά στελεχωμένα, με σύγχρονα προγράμματα σπουδών, ανοιχτά στο διεθνή περίγυρο και στις ανάγκες της χώρας και των τοπικών κοινωνιών» (σελ. 2).

Σχόλια (4)

 
THOMAS
12 Ιαν 2019 16:00

Δηλαδή υπάρχει διαχωρισμός πτυχιούχων σε Πτυχία ΤΕΙ Ανωτέρας προ του 2001, και ΤΕΙ Ανωτάτης μετά του 2001 .
Αυτός ο διαχωρισμός πως θα γίνει, θα φαίνεται από την αναλυτική βαθμολογία ?

 
@Thomas
13 Ιαν 2019 08:34

Τα ΤΕΙ δεν ήταν ποτέ "ανωτέρας". Απλά πριν το 2001 δεν είχε διευκρινιστεί η βαθμίδα τους επίσημα. Ουσιαστικά πάντα ανήκαν στην Ανώτατη εκπαίδευση.

 
Τεχνολόγος Τροφίμων, Αλεξάνδρειο ΤΕΙ ,MSc, νυν PhD
14 Ιαν 2019 11:43

Κάνετε Λάθος. Ένας απόφοιτος Τεχνολογικού Ιδρύματος του 2018, δεν μπορεί να έχει λάβει το ίδιο επίπεδο γνώσεων με έναν απόφοιτο του 1985-1990-1995-2000 ασχέτων με το προσωπικό του διάβασμα και κόπο. Μέσα στα τελευταία χρόνια, ειδικά τα τελευταία 10 χρόνια έγινε τόσο σημαντική αναβάθμιση στα προγράμματα σπουδών των περισσότερων ΤΕΙ, όσο και στο Ακαδημαϊκό προσωπικό που ο Υπουργός φέτος καλώς κάνει και θα ''τελειώσει'' το παραμύθι και την ρετσινιά που απορρέουν σε έναν πτυχιούχο ΤΕΙ.
Το παραπάνω σχετικά με την ποιότητα σπουδών είναι γεγονός, καθώς όλοι γνωρίζουμε πως τα μέλη Ε.Π. των παλαιών τμημάτων ΤΕΙ ( νύν μέλη Δ.Ε.Π.) τις περισσότερες φορές είχαν απλά Μεταπτυχιακό τίτλο, και η ποιότητα βιβλίων,υλικού,και των νέων καινοτόμων μεθόδων διδασκαλίας πήγαιναν περίπατο (σήμερα οι καθηγητές των ΤΕΙ με μόνο μεταπτυχιακό είναι εξαιρετικά λίγοι και είναι Ε.ΔΙ.Π.). Οι βάσεις δυστυχώς (αρκετές και σήμερα μάλιστα) ήταν ιδιαίτερα χαμηλές ώστε να μπαίνουν φοιτητές χωρίς τις απαιτούμενες γνώσεις για να μπορούν να γίνουν σωστοί επιστήμονες. Τα τελευταία χρόνια παρατηρούμε μεγάλη αυξήση σε πολλές βάσεις τμημάτων γεγονός που δείχνει την προτίμηση αφενός απ'τους εξεταζόμενους και αφετέρου την ζήτηση απο την κοινωνία για επιστήμονες με καλές γνώσεις.
Το 2008 που επιτράπηκε στα ΤΕΙ να οργανώνουν μεταπτυχιακές σπουδές μόνα τους, χωρίς την σύμπραξη με Πανεπιστήμιο ( Με βούλα πανεπιστημίου στο δίπλωμα), έγινε με βάσει Ακαδημαϊκών ζητημάτων ποιότητας που τα ΤΕΙ έδειξαν να διαθέτουν, και μέχρι και σήμερα κάθε τμήμα ΤΕΙ σχεδόν είχε και το δικό του Π.Μ.Σ.
Είναι ξεκάθαρη δυστυχώς ή ευτυχώς η διαφορά στην ποιότητα των σπουδών των πτυχιούχων των τελευταίων χρόνων και αυτών πριν του 2000-1990-198.. Λογικό για τους παραπάνω λόγους τα ΤΕΙ πριν το 2001 ουσιαστικα να ήσαν ''Ανώτερα'' και όχι ''Ανώτατα''.

 
στεφιτης
15 Ιαν 2019 22:31

οι νόμοι του 2001 και του 2011 επικυρώνουν ότι τα ΤΕΙ είναι ΑΕΙ. Δεν τίθεται θέμα που ανήκουν τα ΤΕΙ. υπάρχει περίπτωση μηχανολόγος μηχανικός πολυτεχνείου να κάνει σε εργοστάσιο τη δουλειά που κάνει ο αποφοιτος μηχανολόγος του τει;

Σχολιάστε το άρθρο

Συκοφαντικά και υβριστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται και διαγράφονται. Επίσης δεν επιτρέπεται στα σχόλια να αναγράφονται links τα οποία διαγράφονται. Το esos δεν φέρει ευθύνη για τα επώνυμα ή ανώνυμα σχόλια που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.

e-epimorfosi.aegean