Placeholder

ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ

Οι προτιμήσεις σπουδών των Ελλήνων σπουδαστών μοιάζουν με εκείνες των Ευρωπαίων συνομηλίκων τους

Δημοσίευση: 11/09/2019
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

“Οι προτιμήσεις σπουδών των Ελλήνων σπουδαστών μοιάζουν με εκείνες των Ευρωπαίων συνομηλίκων τους”.

Η διαπίστωση αυτή αποτυπώνεται στη νέα έκθεση της Ευρωπαικής Επιτροπής  για την εκπαίδευση στην Ελλάδα , στην οποία σημειώνονται τα εξής:

Οι περισσότεροι σπουδαστές αποφοίτησαν με πρώτο πτυχίο στις επιχειρήσεις, τη διοίκηση, τη νομική ή τη μηχανική (19 %), εν συνεχεία, τις τέχνες και τις ανθρωπιστικές επιστήμες (15 %) και τις φυσικές επιστήμες (7 % το 20168).

Σε επίπεδο μεταπτυχιακών σπουδών, οι περισσότεροι τίτλοι απονέμονται στον τομέα των επιχειρήσεων, της διοίκησης και της νομικής (28,9 %) παρά σε οποιονδήποτε άλλο τομέα, ακολουθώντας την τάση που επικρατεί και στις περισσότερες χώρες της ΕΕ.

Το 10,2 % των μεταπτυχιακών τίτλων σπουδών απονέμεται στις φυσικές επιστήμες, ενώ ο μέσος όρος είναι 7,1 % στην ΕΕ.

Ωστόσο, το ποσοστό συμμετοχής σε προγράμματα μεταπτυχιακών σπουδών ανέρχεται στο 8,1 %, το χαμηλότερο στην ΕΕ (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2018γ). Σε επίπεδο διδακτορικών σπουδών, με ποσοστό συμμετοχής 3,5 %9 (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2018γ), το μερίδιο των πτυχιούχων φυσικών επιστημών που ανέρχεται στο 11 % κατατάσσεται μεταξύ των χαμηλότερων στην ΕΕ (26 %)10, ενώ οι περισσότεροι τίτλοι διδακτορικών σπουδών (26,5 %) απονέμονται στον τομέα της υγείας και της πρόνοιας.

Το τοπίο της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης επαναπροσδιορίζεται. Η πρόθεση του Υπουργείου Παιδείας να αναβαθμίσει τα τεχνικά εκπαιδευτικά ιδρύματα (ΤΕΙ) τα οποία επικεντρώνονται στις εφαρμοσμένες επιστήμες, την τεχνολογία και τις τέχνες, σε πανεπιστήμια συνεπάγεται πολλές συγχωνεύσεις ιδρυμάτων ανώτατης εκπαίδευσης. Η ΑΔΙΠ, η Αρχή Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση, έχει επισημάνει την ανάγκη για ένα στρατηγικό σχέδιο και μια ολοκληρωμένη εκ των προτέρων αξιολόγηση των πιθανών επιπτώσεων της εν λόγω μεταρρύθμισης. Το νέο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής ιδρύθηκε το 2018 με τη συγχώνευση των ΤΕΙ Αθήνας και Πειραιά. Από το 2019/2020 το ΤΕΙ Ηπείρου θα γίνει μέρος του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων ενώ τα ΤΕΙ Κεντρικής Μακεδονίας και Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης θα συγχωνευτούν με το Ελληνικό Διεθνές Πανεπιστήμιο.

Η ισχυρή κινητικότητα προς το εξωτερικό συνεχίζεται. Με περισσότερους από 30 000 σπουδαστές να έχουν εγγραφεί σε πρόγραμμα σπουδών στο εξωτερικό κατά το ακαδημαϊκό έτος 2014/2015, η Ελλάδα κατέχει την τέταρτη θέση στην ΕΕ όσον αφορά την κινητικότητα στο εξωτερικό, σε απόλυτους αριθμούς μετά τη Γερμανία, τη Γαλλία και την Ιταλία (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2018γ). Η συγκεκριμένη κινητικότητα των σπουδαστών χρηματοδοτείται κυρίως ιδιωτικά, δεδομένου ότι οι υποτροφίες και τα δάνεια δεν επεκτείνονται σε σπουδές στο εξωτερικό με εξαίρεση την περιορισμένη κινητικότητα πιστωτικών μονάδων στο πλαίσιο αναγνωρισμένων προγραμμάτων βραχυπρόθεσμης κινητικότητας όπως το Erasmus+ (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2018γ).

Οι πόροι είναι ανεπαρκείς στον τομέα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Μετά την Κροατία, η Ελλάδα κατέχει τη δεύτερη υψηλότερη αναλογία καθηγητών/σπουδαστών στην ΕΕ, με έναν καθηγητή να διδάσκει 44 μαθητές (μέσος όρος της ΕΕ: 1 προς 15). Η καθαρή έλλειψη καθηγητών από το 2010 λόγω μη αντικατάστασης των συνταξιούχων εκτιμάται σε ποσοστό περίπου 30 %. Το ποσοστό του ακαδημαϊκού προσωπικού κάτω των 35 ετών που ανέρχεται στο 3,3 % είναι το χαμηλότερο στην ΕΕ, ενώ πάνω από το 50 % είναι άνω των 50 ετών (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2018γ). Για το ακαδημαϊκό έτος 2018/2019, το Υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε αύξηση 4 000 θέσεων εισακτέων (76 692 θέσεις συνολικά) σε σχέση με το 2017, καθώς και 34 εκατ. ευρώ πρόσθετης χρηματοδότησης. 1500 νέοι ερευνητές θα προσληφθούν ως διδακτικό προσωπικό από το ακαδημαϊκό έτος 2018/2019 με χρηματοδότηση από το ΕΚΤ. Αναμένεται να διδάξουν έως τρία μαθήματα προκειμένου να αποκτήσουν διδακτική εμπειρία. Ωστόσο, η θετική επίδραση στην αναλογία σπουδαστών-καθηγητών μπορεί να αντισταθμιστεί από την ολοένα αυξανόμενη έλλειψη χώρου σε πολλά ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (ΑΕΙ).

Η βία στα ιδρύματα ανώτατης εκπαίδευσης εξακολουθεί να αποτελεί πρόβλημα. Σύμφωνα με δημοσιεύματα του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, 358 βίαια επεισόδια σημειώθηκαν από το 2011 έως 2017 σε ιδρύματα ανώτατης εκπαίδευσης στην Ελλάδα, μεταξύ άλλων παρεμπόδιση των δραστηριοτήτων, παράνομη είσοδος, απειλές, επιθέσεις και διακίνηση ναρκωτικών. Η έκθεση, η οποία βασίζεται σε άρθρα έντυπων μέσων μαζικής ενημέρωσης, δεν καταλήγει σε κάποιο συμπέρασμα σχετικά με τις συνέπειες της κατάργησης του «πανεπιστημιακού ασύλου» (το οποίο επιτρέπει την παρουσία αστυνομιών αρχών στα πανεπιστήμια κατόπιν άδειας της Πανεπιστημιακής Συγκλήτου) το 2011 και την επανεισαγωγή του τον Αύγουστο του 2017. Ενώ τα βίαια επεισόδια αυξήθηκαν έντονα το 2012, οι αριθμοί μειώθηκαν στη συνέχεια, ειδικά τα τελευταία κατά 3 έτη που καλύπτονται από τη μελέτη. Προκειμένου να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της εγκληματικότητας στα ιδρύματα ανώτατης εκπαίδευσης, το Υπουργείο Παιδείας συνέστησε μια ειδική «Επιτροπή για τη μελέτη ζητημάτων της ακαδημαϊκής ελευθερίας και ειρήνης». Οι προτάσεις της επιτροπής δημοσιεύτηκαν τον Σεπτέμβριο του 2018.

Το ποσοστό ολοκλήρωσης της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης έχει αυξηθεί περαιτέρω. Στο 43,7 % το 2017, η Ελλάδα βρίσκεται αρκετά ψηλότερα από το μέσο όρο της ΕΕ (39,9 %) και από τον εθνικό στόχο (40 %). Τούτο αντικατοπτρίζει μία από τις μεγαλύτερες αυξήσεις (8,8 ποσοστιαίες μονάδες) στην ΕΕ7 κατά τα τελευταία 5 έτη. Η οικονομική κρίση, η οποία μπορεί να έχει προκαλέσει την παράταση της παραμονής των παιδιών στην εκπαίδευση, μπορεί να εξηγήσει μόνο εν μέρει την αύξηση. Η ταχύτερη επέκταση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης πραγματοποιήθηκε γύρω στις αρχές της νέας χιλιετίας και οι δημογραφικές αλλαγές οδήγησαν στη μείωση της ηλικιακής ομάδας. Εντός της Ελλάδας, υπάρχουν μεγάλες διαφορές στην ολοκλήρωση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ανάμεσα σε διάφορες περιφέρειες, που κυμαίνονται από το 50 % στην Αττική (η οποία περιλαμβάνει την Αθήνα) έως το 25 % στο νότιο Αιγαίο. Οι σπουδαστές που είναι γεννημένοι στο εξωτερικό είναι πολύ λιγότερο πιθανό να αποκτήσουν πτυχία τριτοβάθμιας εκπαίδευσης απ’ ό,τι οι γηγενείς σπουδαστές (11,9 % έναντι 47, 1%), αυτό είναι το μεγαλύτερο χάσμα στην ΕΕ.

Τα ποσοστά απασχόλησης των νέων πτυχιούχων αυξήθηκαν περαιτέρω, αλλά εξακολουθούν να είναι τα χαμηλότερα στην ΕΕ. Λόγω της αρχόμενης οικονομικής ανάκαμψης, η εύρεση θέσης εργασίας στην Ελλάδα έχει καταστεί λιγότερο δύσκολη για τους νέους αποφοίτους. Για τους αποφοίτους τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (ISCED 5-8), τα ποσοστά απασχόλησης αυξήθηκαν κατά 8,4 ποσοστιαίες μονάδες κατά την περίοδο 2014-2017, και ανήλθαν στο 55,8 % το 2017, αλλά και πάλι ηταν πολύ χαμηλότερα από τον μέσο όρο της ΕΕ (84,9 %). Μεταξύ των αποφοίτων μετα- δευτεροβάθμιας μη τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, 44,8 % απασχολούνταν το 2017 έναντι του 74,1 % στην ΕΕ, σημειώνοντας αύξηση 6 ποσοστιαίων μονάδων κατά τα τελευταία 3 έτη.

Οι αναντιστοιχίες δεξιοτήτων είναι οι υψηλότερες στην ΕΕ. Στο 43,3 % το 2016, το μερίδιο των αποφοίτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που εργάζονται σε θέσεις εργασίας που δεν απαιτούν πτυχίο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ήταν το υψηλότερο απ’ όλες τις χώρες στην ΕΕ (μέσος όρος της ΕΕ: 26 %) (Cedefop), 2018). Η γεωργική παραγωγή, το λιανικό εμπόριο, οι υπηρεσίες και η κρατική διοίκηση αποτελούν τους τέσσερις κύριους τομείς απασχόλησης στην Ελλάδα, ενώ οι περισσότερες νέες θέσεις εργασίας δημιουργήθηκαν στον τομέα της εστίασης μεταξύ του 2014 και του 2017 (Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας, 2018). Ενώ το δύσκολο μακροοικονομικό περιβάλλον εξηγεί εν μέρει τον υψηλό βαθμό αναντιστοιχιών, υπάρχει επίσης ανάγκη δημιουργίας ισχυρότερων δεσμών μεταξύ των αναγκών της αγοράς εργασίας και της εκπαίδευσης. Τούτο περιλαμβάνει την υπαρξη αποτελεσματικης προβλέψησ δεξιοτήτων που θα αξιοποιείται κα θα αντανακλάται στα προγράμματα σπουδών ΕΕΚ και πανεπιστημίων (ΟΟΣΑ, 2017α). Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, οι κυριότερες προκλήσεις περιλαμβάνουν: την αύξηση της ελκυστικότητας της ΕΕΚ· τον επαναπροσανατολισμό από την προετοιμασία των αποφοίτων για τον δημόσιο τομέα προς τον ιδιωτικό τομέα· και την αναβάθμιση των δεξιοτήτων των ανέργων (IOBE, 2018).

Ετικέτες: 
κομισιόν

Σχόλια (5)

 
Και πινω μπυρες πινω μπυρες χικ
12 Σεπ 2019 09:47

Αυξηση ελκυστικότητας της επαγγελματικής καταρτισης με επαγγελματικά δικαιώματα λυκείου!!!

 
Καλά 2042
14 Σεπ 2019 23:52

Γράφουμε πανηγυρικούς για το ένδοξο '21, ενώ μετά από 221 χρόνια θα έχουμε ακόμα την υψηλότερη ανεργία στους νέους, και φυσικά όλοι κάτω των 40 ετών θα έχουν από δύο μεταπτυχιακά διπλώματα!

 
Τριτοβάθμια
02 Νοε 2019 19:48

Τροφοδοτεί την έξοδο των νέων προς τις οικονομίες της Ευρώπης. Νέοι κύκλοι μεταπτυχιακών και επιμορφώσεων για μόρια για τις ελάχιστες θέσεις στο Δημόσιο και οι υπόλοιποι απλως επιβιωνουν.

 
Υποαπασχόληση
02 Νοε 2019 19:51

Εύρεση θέσης εργασίας στην Ελλαδα στο 43,3 % το 2016, το ποσοστό αποφοίτων που εργάζονται σε θέσεις εργασίας που δεν απαιτούν πτυχίο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, το υψηλότερο απ’ όλες τις χώρες στην ΕΕ

 
Αρθούρος
03 Νοε 2019 00:16

Αυτά δεν έχουν σημασία το όραμα για τα 400 πανεπιστήμια που θα φέρουν δίδακτρα είναι το μόνο που μετράει. Μην είστε φοβικοί, σε 10 χρόνια θα φτάσουμε στα 100 πρώτα πανεπιστήμια διεθνώς.

Σχολιάστε το άρθρο

Συκοφαντικά και υβριστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται και διαγράφονται. Επίσης δεν επιτρέπεται στα σχόλια να αναγράφονται links τα οποία διαγράφονται. Το esos δεν φέρει ευθύνη για τα επώνυμα ή ανώνυμα σχόλια που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.

e-epimorfosi.aegean