Placeholder

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΑΠΟΨΗ

Η Διασφάλιση Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση σε σταυροδρόμι!

Το νέο θεσμικό πλαίσιο του φορέα για την Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΕΘ.Α.Α.Ε.) μπορεί να αποτελέσει μία χρυσή ευκαιρία για μία καινούρια αρχή στο θέμα της Διασφάλισης της Ποιότητας στα Πανεπιστήμια.
Δημοσίευση: 17/01/2020
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

του Αντιπροέδρου της ΑΔΙΠ κ. Βασιλείου Τσιάντου,
Καθηγητή του Διεθνούς Πανεπιστημίου Ελλάδος

Η πραγματικότητα είναι ότι οι αγκυλώσεις στην πατρίδα μας δεν επιτρέπουν να παρακολουθήσουμε τις εξελίξεις που συντελούνται σε διεθνές επίπεδο στον τομέα της Διασφάλισης Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση, πόσο μάλιστα να πρωτοπορήσουμε. Έτσι, αυτό έχει ως αποτέλεσμα την καθυστέρηση υλοποίησης πολιτικών για την βελτίωση των ελληνικών Πανεπιστημίων.

Από τις βασικές αρχές της Διοίκησης Ολικής Ποιότητας είναι η συνεχής βελτίωση ενός φορέα, ενός οργανισμού, μία ακαδημαϊκής μονάδας. Μήπως, όμως, αυτό είναι και η βασική αρχή που θα πρέπει να διέπει και την ζωή ενός ανθρώπου; Ο Σωκράτης πίστευε ότι «ὁ δὲ ἀνεξέταστος βίος οὐ βιωτὸς ἀνθρώπῳ (Πλάτωνος, «Απολογία Σωκράτους», 38a)», δηλαδή τον ανεξέταστο βίο δεν αξίζει να τον ζει ο άνθρωπος. Με λίγα λόγια, ο άνθρωπος πρέπει να εξετάζει συνεχώς τον εαυτό του, αλλά και τους άλλους, με προφανή σκοπό να γίνεται καλύτερος. Το ίδιο γράφει ο Πλάτων και στους «Νόμους». Γράφει εκεί ότι «τιμὴ δ᾽ ἐστὶν ἡμῖν, ὡς τὸ ὅλον εἰπεῖν, τοῖς μὲν ἀμείνοσιν ἕπεσθαι, τὰ δὲ χείρονα, γενέσθαι δὲ βελτίω δυνατά, τοῦτ᾽ αὐτὸ ὡς ἄριστα ἀποτελεῖν (είναι τιμή για εμάς, μιλώντας γενικά,  να ακολουθούμε τα καλύτερα και να προσπαθούμε να βελτιώνουμε, κατά το δυνατόν, τα χειρότερα με τον καλύτερο δυνατό τρόπο)» (Πλάτων, «Νόμοι», Βιβλίο Ε, 728c). Ο Πλάτων πιστεύει ότι πρέπει να ακολουθούμε τα καλύτερα. Στην ζωή, αλλά και γενικότερα, ακολουθούμε αυτή την τακτική. Παρατηρούμε τους άλλους ανθρώπους, τους άλλους φορείς, κ.λπ. και υιοθετούμε καλές πρακτικές (good practices). Το ίδιο συνιστά και η Αρχή Διασφάλισης της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΑΔΙΠ) στα Πανεπιστήμια και τις ακαδημαϊκές μονάδες. Για παράδειγμα, στην ετήσια έκθεσή της για το 2016, στην σελίδα 77 η παράγραφος 4.1.1 αναφέρεται στις καλές πρακτικές φοιτητοκεντρικής μάθησης. Στη συνέχεια θα πρέπει να προσπαθούμε να βελτιώσουμε τα χειρότερα, κατά το δυνατόν! Άρα, γνωρίζοντας ο Πλάτων ότι οι βελτιώσεις δεν γίνονται σε όλες τις παραμέτρους ταυτόχρονα, αλλά και ότι υπάρχουν και περιορισμοί, γράφει ότι βελτιώνουμε τα χειρότερα, κατά το δυνατόν! Άρα, ο άνθρωπος, αλλά και η πόλη, και ο οποιοσδήποτε φορέας πρέπει να ακολουθούν καλές πρακτικές και να βελτιώνονται συνεχώς! Αυτή είναι η βασική ιδέα πίσω από την Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση. Συνεχής βελτίωση των ακαδημαϊκών μονάδων, διότι σε ατομικό επίπεδο οι καθηγητές Πανεπιστημίου βρίσκονται σταθερά και συνεχώς σε αυτή την πορεία, με σκοπό να παρέχεται καλύτερη εκπαίδευση για τους φοιτητές μας.

Δεν είναι αρκετό να έχουμε καλούς καθηγητές σε ένα Πανεπιστημιακό τμήμα, θα πρέπει και το τμήμα, σαν σύνολο, να προσφέρει ένα πρόγραμμα σπουδών που θα ανταποκρίνεται στις σύγχρονες απαιτήσεις, και θα εστιάζει την λειτουργία του σε όλα τα επίπεδα ώστε να πετυχαίνεται ο τελευταίος στόχος που έθετε ο Πλάτων, δηλαδή να βελτιώνεται με τον καλύτερο τρόπο. Οι απόφοιτοί μας θα είναι μελλοντικά οι στυλοβάτες της ελληνικής κοινωνίας και θα πρέπει να είναι ικανοί και καλοί πολίτες καθώς και υψηλού επιπέδου επιστήμονες και επαγγελματίες. Γι’ αυτό δαπανά η Πολιτεία ικανά ποσά για την εκπαίδευσή τους, όπως και οι οικογένειές τους. Γι’ αυτό κοπιάζουν οι ίδιοι, οι γονείς τους, οι καθηγητές τους, όλη η ορθά σκεπτόμενη κοινωνία.

Θα αναφέρω ένα παράδειγμα χαρακτηριστικό της ολιγωρίας της κοινωνίας μας σε σχέση με την Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση που δείχνει ότι είμαστε αρκετά πίσω από το διεθνές και ευρωπαϊκό γίγνεσθαι. Η Παγκόσμια Ομοσπονδία για την Εκπαίδευση των Ιατρικών Σχολών (World Federation of Medical Federation, WFME) γράφει στην σελίδα της (https://wfme.org/accreditation/) ότι ο αντικειμενικός στόχος 1.1  του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (Π.Ο.Υ.) στην Στρατηγική για τους Ανθρώπινους Πόρους για την Υγεία με ορίζοντα το 2030 αναφέρει ότι μέχρι το 2020 όλες οι χώρες θα πρέπει να έχουν ιδρύσει μηχανισμούς Πιστοποίησης για τα Ιδρύματα που προσφέρουν Ιατρική Εκπαίδευση «Objective 1.1 of the WHO (2016) Global Strategy on Human Resources for Health: Workforce 2030 is that ‘by 2020, all countries will have established accreditation mechanisms for health training institutions’» (σελίδα 15 της έκθεσης του Π.Ο.Υ.). Ας δούμε τώρα ένα άλλο γεγονός, που μπορεί να αποτελέσει καλή πρακτική για την ελληνική ανώτατη εκπαίδευση. Ο Φορέα Διασφάλισης και Πιστοποίησης της Ποιότητας της Ανώτερης Εκπαίδευσης της Κύπρου, στο πλαίσιο της συνεργασίας του με την Παγκόσμια Ομοσπονδία για την Ιατρική Εκπαίδευση World Federation for Medical Education (WFME) πραγματοποίησε ημερίδα με τίτλο «Standards and Guidelines for Quality Assurance in Medical and Health Professions Education» την Παρασκευή, 2 Ιουνίου, 2017 στην αίθουσα Μακεδονία του Ξενοδοχείου Κλεοπάτρα στη Λευκωσία, με κύριο ομιλητή τον Πρόεδρο του Εκτελεστικού Συμβουλίου του WFME, καθ. David Gordon. Σκοπός της ημερίδας, την οποία παρακολούθησα, αν και βρισκόμουν στην Κύπρο για άλλο σκοπό, ήταν η δημιουργία πλαισίου για την αξιολόγηση των Ιατρικών Σχολών και των προγραμμάτων σπουδών ιατρικών και παραϊατρικών επαγγελμάτων και επαγγελμάτων υγείας, καθώς και η συζήτηση των κριτηρίων αξιολόγησής τους. Κατά την διάρκεια της ομιλίας του ο κ. Gordon ανέφερε ότι δεν θα μπορούν να μετακινούνται απόφοιτοι Ιατρικών τμημάτων μετά το 2020 στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης εάν έχουν αποφοιτήσει από μη πιστοποιημένα τμήματα!

Στην Ελλάδα η Πιστοποίηση, πολύ σωστά, νομοθετήθηκε με τον 4009/2011. Στην πράξη, όμως, ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2018! Γιατί; Ποιος φταίει που δεν ακολουθήσαμε τις υπόλοιπες Ευρωπαϊκές χώρες; Επειδή, σημασία έχει περισσότερο το τι κάνουμε από δω και πέρα, θα πρότεινα όλη η ελληνική κοινωνία, η Πολιτεία, τα κόμματα, τα Πανεπιστήμια, να συνειδητοποιήσουμε ότι το νέο θεσμικό πλαίσιο του φορέα για την Διασφάλιση της Ποιότητας στην Ανώτατη Εκπαίδευση (ΕΘ.Α.Α.Ε.) μπορεί να αποτελέσει μία χρυσή ευκαιρία για μία καινούρια αρχή στο θέμα της Διασφάλισης της Ποιότητας στα Πανεπιστήμια. Αν βελτιώνεται συνεχώς η ποιότητα στα Πανεπιστήμια, τότε αυτό θα έχει σαν αποτέλεσμα την βελτίωση και της ελληνικής κοινωνίας και οικονομίας. Επιπλέον, επειδή έχουμε χάσει πολύτιμο χρόνο, καλό θα είναι να επισπεύσουμε τα επόμενα βήματα, και σε αυτό πρέπει να βοηθήσουν όλοι, διότι αφορά το μέλλον όλης της κοινωνίας και όχι μίας μερίδας μόνο. Τις ευθύνες ας τις αφήσουμε για τον ιστορικό του μέλλοντος!

Σχολιάστε το άρθρο

Συκοφαντικά και υβριστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται και διαγράφονται. Επίσης δεν επιτρέπεται στα σχόλια να αναγράφονται links τα οποία διαγράφονται. Το esos δεν φέρει ευθύνη για τα επώνυμα ή ανώνυμα σχόλια που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.

e-epimorfosi.aegean