Placeholder

ΕΠΙΚΑΙΡΗ ΑΠΟΨΗ

Οι έδρες των εχόντων την παιδαγωγική εποπτεία στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα από το 1830 έως σήμερα

Δημοσίευση: 01/06/2021
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

Υπό του Δρ Σκρέτα Δ. , ΣΕΕΠΕ70

ΟΙ  ΕΔΡΕΣ  ΤΩΝ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΗΤΑΝ ΑΝΑΛΟΓΑ ΤΗΣ ΘΕΣΗΣ : Η ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ   Ή  ΤΩΝ ΕΠΑΡΧΙΩΝ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ

Α. Περίοδος 1830-1895:Ο πρώτος επιθεωρητής ήταν ο Ιωάννης Κοκκώνης ο οποίος διορίστηκε με το διάταγμα  1372/5  Οκτωβρίου  1830  με  οδηγία  να  επιθεωρήσει  τα  σχολεία  της Πελοποννήσου,  να  επισκέπτεται  αιφνιδιαστικά τα  σχολεία,  να  παρακολουθεί  τις διδασκαλίες, να ελέγχει κατά πόσο εφαρμόζεται σωστά η αλληλοδιδακτική μέθοδος.

Αμέσως   μετά τη δολοφονία του Καποδίστρια και την άφιξη του Όθωνα, οι Βαυαροί, εκδίδουν αλλεπάλληλα  διατάγματα,  μεταφράσεις  γερμανικών  και  γαλλικών  

Με  το  Ν.Δ. της  6ης/18ηςΦεβρουαρίου  1834  για  την  οργάνωση  των  δημοτικών σχολείων, η διοίκηση και εποπτεία των σχολείων ανατέθηκε στο Γραμματέα Παιδείας, ο οποίος θα ασκούσε αυτή με πέντε επάλληλες αρχές-όργανα:

Οι δάσκαλοι α ́ τάξεως  ορίζονταν ως έφοροι των σχολείων του Νομού ή της Επαρχίας. Έπρεπε να επιθεωρούν τα σχολεία της περιφέρειας τους, να συντάσσουν έκθεση για τους δασκάλους και τους μαθητές και να την υποβάλλουν στο Γενικό Επιθεωρητή των σχολείων όλης της χώρας.

Επιτόπια Εφορευτική Επιτροπή.

Σε κάθε Δήμο συγκροτούνταν μια τέτοια Επιτροπή με  μέλη  το  Δήμαρχο,  ως  Πρόεδρο,  τον  ιερέα  και  2-3  δημοτικούς  συμβούλους. Καθήκοντα αυτής της επιτροπής ήταν να εμψυχώνει, να εφορεύει και να διευθύνει το σχολείο. Είχε πειθαρχική δικαιοδοσία στους εκπαιδευτικούς με δικαίωμα να επιβάλλει ποινή παύσης από 8 ημέρες μέχρι 6 μήνες και να αναφέρει τις ενέργειές της στην Επιθεωρητική Επιτροπή.

Η Νομαρχιακή Επιθεωρητική  Επιτροπή

Με  τα  άρθρα  38  και  39  συγκροτούνταν  Νομαρχιακή Επιθεωρητική Επιτροπή για τα σχολεία του Νομού στην πρωτεύουσα κάθε Νομού και Επαρχιακή Επιθεωρητική Επιτροπή για τα σχολεία της Επαρχίας στην πρωτεύουσα κάθε Επαρχίας. Η Νομαρχιακή Επιθεωρητική Επιτροπή είχε μέλη: το Νομάρχη, ως πρόεδρο,  τον  πρόεδρο  του  δικαστηρίου  της  πρωτεύουσας  του  Νομού,  τον εισαγγελέα,  έναν  ιερωμένο,  έναν  καθηγητή  Γυμνασίου  ή  Πανεπιστημίου  και  2-4 κατοίκους του Νομού που διορίζονταν από το Νομαρχιακό Συμβούλιο.

Η Επαρχιακή Επιθεωρητική Επιτροπή είχε μέλη:
τον Έπαρχο, ως πρόεδρο, τον Ειρηνοδίκη, έναν ιερέα,  ένα  δάσκαλο  Ελληνικού  Σχολείου  και  2-4  κατοίκους  διορισμένους  από  το Επαρχιακό  Συμβούλιο.  Η  Επιθεωρητική  Επιτροπή  έπρεπε  να  επιτηρεί  όλες  τις Επιτόπιες Εφορευτικές Επιτροπές και τα σχολεία, να επικυρώνει, να επαυξάνει ή να ακυρώνει τις ποινές των δασκάλων,  να επιθεωρεί τα σχολεία και να εξετάζει τη λειτουργία  τους  τουλάχιστον  μία  φορά  το  εξάμηνο,  να  επιβάλλει  ποινές  στους δασκάλους  και  να  γνωματεύει  για  τις  μεταθέσεις  τους.  Οι  αποφάσεις  αυτές  δεν μπορούσαν να προσβληθούν με ένδικα μέσα από τους ενδιαφερόμενους.

Έπαρχος και Νομάρχης

Ο Έπαρχος έπρεπε να επιθεωρεί τα σχολεία της επαρχίας κάθε εξάμηνο και ο Νομάρχης κάθε έτος και να συντάσσουν αναφορές στο Υπουργείο για την κατάσταση και λειτουργία τους.

Γενικός Επιθεωρητής

Ο Δ/ντής του Διδασκαλείου ήταν ταυτόχρονα και Γενικός Επιθεωρητής  όλων  των  σχολείων  της  Ελλάδας.  Επιθεωρούσε  τα  σχολεία,  έκανε ανακρίσεις για δασκάλους, επέβαλλε διάφορες πειθαρχικές ποινές.

Το 1895 καθιερώνεται ο θεσμός του Νομαρχιακού Επιθεωρήτή: κάθε έξι μήνες περιόδευαν στα σχολεία της περιφέρειάς τους, ήλεγχαν για πειθαρχικά ζητήματα το προσωπικό και τηρούσαν για τον κάθε έναν ΄΄φύλλο ποιότητας΄΄, εξέταζαν τα όποια κτιριακά προβλήματα των σχολείων, την επάρκεια της υλικοτεχνικής υποδομής τους. Τις θέσεις αυτές καταλάμβαναν , καθηγητές Γυμνασίου, διδάκτορες φιλολογίας, με πενταετή υπηρεσία και διευθυντές Διδασκαλείων. Βοηθοί των Νομαρχιακών Επιθεωρητών ήταν οι Νομαρχιακοί Επιθεωρητές Β΄ τάξης οι οποίοι παρακολουθούσαν τη διαδασκαλία μέσα στην τάξη, έκαναν υποδειγματικές διδασκαλίες, συμβούλευαν και καθοδηγούσαν τους δασκάλους. Σε τοπικό-νομαρχιακό επίπεδο λειτουργούσε και το ΄΄Εποπτικό Συμβούλιο Εκπαίδευσης΄΄ το οποίο εκδίκαζε ενστάσεις κατά των αποφάσεων των επιθεωρητών. Όμως λόγω πλημμελούς λειτουργίας τους και συχνών διαφωνιών μεταξύ τους, ενισχύθηκε ακόμα πιο πολύ ο ρόλος των επιθεωρητών, με νόμο (ΓΩΚΗ΄) του 1911, ενώ ταυτόχρονα ο ίδιος νόμος σύστηνε το Κεντρικό Εποπτικό Συμβούλιο Δημοτικής Εκπαίδευσης για να περιορίσει τυχόν αυθαιρεσίες εκ μέρους των συμβούλων. To 1905 με το νόμο ΓΖΑ' συστήθηκαν 3 θέσεις Γενικών Επιθεωρητών: δύο φιλολόγων και μίας φυσικομαθηματικών. Επίσης καταργήθηκαν οι αποτελούμενες από καθηγητές Πανεπιστημίου επιτροπές οι οποίες επισκέπτονταν τα σχολεία. To 1937 καθιερώνεται ο θεσμός των Γενικών Επιθεωρητών της Δημοτικής Εκπαίδευσης και χωρίζεται  η εποπτεία της από τη Μέση Εκπαίδευση σε περιφερειακό επίπεδο.

ΣΧΟΛΙΚΟΙ  ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΟΙ ΕΔΡΕΣ ΤΟΥΣ ΗΤΑΝ : ΣΤΑ ΓΡΑΦΕΙΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΩΝ Ή ΣΤΙΣ ΕΔΡΕΣ ΤΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΩΝ

Με το Νόμο 1304/1982 ο θεσμός του Επιθεωρητή καταργείται. Με προεδρικό διάταγμα του 1984 καθιερώνεται ο θεσμός του Σχολικού Συμβούλου με τα καθήκοντα και τις αρμοδιότητές του.

Άρθρο 3

Σχολικοί Σύμβουλοι.1. Συνιστώνται οι εξής θέσεις Σχολικών Συμβούλων με μισθολογικό κλιμάκιο 10 και τετραετή θητεία, που μπορεί να ανανεωθεί για δύο ακόμη τετραετίες:

2. Η έδρα και η περιφέρεια των Σχολικών Συμβούλων της προηγούμενης παραγράφου 1 καθώς και τα σχολεία της δικαιοδοσίας τους καθορίζονται με απόφαση του Υπουργού Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΕΣ   ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ – ΟΙ ΕΔΡΕΣ ΤΟΥΣ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΕΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΙΣ  ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Νόμος  4547/2018  - Άρθρο 4.  Ίδρυση Περιφερειακών Κέντρων Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού (ΠΕΚΕΣ) 1. Στις οικείες Περιφερειακές Διευθύνσεις Εκπαίδευσης ιδρύ-ονται ΠΕΚΕΣ.

Αντί Επιλόγου

" Πάντα δοκιμάζετε το καλόν κατέχετε" (Απόστολος Παύλος, Προς Θεσσαλονικείς Α΄, 5 : 21)

Σχόλια (2)

 
Μελίτακας ο Α΄
02 Ιουν 2021 08:08

Συγχαρητήρια κύριε Σκρέτα, στην πρώτη παράγραφο του άρθρου σας αναδεί-ξατε την αληθινή εκπαιδευτική νεωτερικότητα που όμοιά της δεν έχει κατα-γραφεί ξανά από τότε. Οι υπέροχοι φτωχοί επαναστάτες του 21 μάς την όρισαν άψογα, ο Ιωάννης Κοκκώνης «διορίστηκε το 1830 με οδηγία να επιθεωρήσει τα σχολεία της Πελοποννήσου, να επισκέπτεται αιφνιδιαστικά τα σχολεία, να παρακολουθεί τις διδασκαλίες, να ελέγχει κατά πόσο εφαρμόζεται σωστά η αλληλοδιδακτική μέθοδος.»!...
Ένας έλεγχος εάν εφαρμόζεται σωστά μία εκπαιδευτική μέθοδος!
Αυτό το απλό, το πιο απλό, το πιο έντιμο, το πιο ιερό, το συζητάμε 190 χρόνια, εμείς οι νεώτεροι, Δεξιοί, Αριστεροί, Βόρειοι και Νότιοι! Το υποκρίνομαι σε όλο του το μεγαλείο;...

Μπάρμπα Γιάννη Μακρυγιάννη
πάρε μαύρο γιαταγάνι
κι έλα στη ζωή μας πίσω
το στραβό να κάμεις ίσο...

 
ΣΥΝΑΔΕΛΦΟΣ
01 Ιουν 2021 14:55

Ενδιαφέρουσα και εύστοχη η ιστορική αναδρομή για τις θέσεις και τις έδρες των Επιθεωρητών, Συμβούλων και Συντονιστών. Το 1982, με την αλλαγή της νομοθεσίας και την είσοδο των Σχολικών Συμβούλων στην υποστήριξη και καθοδήγηση των σχολείων, αποτέλεσε νεωτερικότητα της εποχής με μεγάλη διάρκεια . Τώρα ίσως βρισκόμαστε σε μια μετανεωτερική φάση και η πανδημία ίσως συνετέλεσε έως ένα βαθμό σε αυτό. Θα δείξει.

Σχολιάστε το άρθρο

Συκοφαντικά και υβριστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται και διαγράφονται. Επίσης δεν επιτρέπεται στα σχόλια να αναγράφονται links τα οποία διαγράφονται. Το esos δεν φέρει ευθύνη για τα επώνυμα ή ανώνυμα σχόλια που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΡΘΡΑ