Placeholder

ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ

Λατινικά: Το Πρόγραμμα Σπουδών της Γ΄Λυκείου

Από το επόμενο σχολικό έτος 2021-22 οι υποψήφιοι για εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση της Ομάδας Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών θα εξετάζονται στο μάθημα των Λατινικών αντί για το μάθημα της Κοινωνιολογίας .
Δημοσίευση: 06/07/2021
ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

Δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης το Πρόγραμμα Σπουδών για το μάθημα των Λατινικών Ομάδας Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών της Γ ́ τάξης του Ημερησίου και Εσπερινού Γενικού Λυκείου.

ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ ΓΙΑ ΝΑ ΑΝΟΙΞΕΤΕ ΤΟ ΦΕΚ

Ειδικότερα, το Πρόγραμμα Σπουδών του μαθήματος των Λατινικών της Γ ́ τάξης του Ημερησίου και Εσπερινού Γενικού Λυκείου Ομάδας Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών (ΟΠΑΣ) έχει  ως εξής:

Α. Η φυσιογνωμία του μαθήματος των Λατινικών

Στο πλαίσιο της λειτουργίας του Γενικού Λυκείου ως βαθμίδας δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης που παρέχει γενική παιδεία αλλά και βαθμιαία εμβάθυνση σε επιμέρους γνωστικά αντικείμενα, το μάθημα των Λατινικών δύναται, ανάμεσα σε άλλα, να συμβάλει στην προαγωγή της κριτικής σκέψης, στην καλλιέργεια της αυτοσυνειδησίας των μαθητών σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, και στην ανάπτυξη θετικής στάσης απέναντι στις ηθικές αξίες που συνιστούν το ανθρωπιστικό ιδεώδες.

Ο κύριος χαρακτήρας του μαθήματος είναι μορφωτικός - ανθρωπιστικός και ειδικότερα αρχαιογνωστικός.

Η διδασκαλία του αποβλέπει στη σταδιακή εξοικείωση των μαθητών/ τριών με τη λατινική γλώσσα, που θα επιτρέψει στη συνέχεια μια πρώτη γνωριμία τους με τη ρωμαϊκή γραμματεία και τον κόσμο που τη γέννησε.

Η λατινική γλώσσα και λογοτεχνία συναποτελούν με την αρχαία ελληνική γλώσσα και λογοτεχνία τις δύο στέρεες βάσεις, πάνω στις οποίες οικοδομήθηκε ιστορικά ο ευρωπαϊκός κόσμος.

Η εξοικείωση των μαθητών/τριών με τη λατινική γλώσσα / λογοτεχνία μπορεί να συμβάλει στην εκ μέρους τους συνειδητοποίηση της στενής σχέσης της με το αρχαιοελληνικό σκέλος της κλασικής παιδείας.

Δεν πρόκειται μόνο για τις εμφανείς ομοιότητες στη δομή της γλώσσας, τις κοινές ρίζες των λέξεων και τα πολυάριθμα δάνεια εκατέρωθεν ή την επιρροή που δέχθηκε η λατινική λογοτεχνία από τους Έλληνες συγγραφείς και ποιητές.

Είναι, άλλωστε, γνωστό ότι οι ρομανικές γλώσσες προέρχονται από τη δημώδη Λατινική, ενώ πολλές λέξεις και άλλων γλωσσών (π.χ. της Αγγλικής, της Γερμανικής) έχουν λατινική προέλευση.

Πολύ μεγαλύτερη σημασία έχει να κατανοηθεί ότι η διάσωση και ανάδειξη της ελληνικής λογοτεχνίας και ευρύτερα του ελληνικού πολιτισμού πραγματοποιήθηκε χάρη στην ακμή της ρωμαϊκής παρουσίας στην ιστορία.

Η εικόνα που έχουμε σήμερα ως Έλληνες για το ίδιο το παρελθόν μας, άλλωστε, έχει περάσει μέσα από το φίλτρο της ρωμαϊκής πρόσληψης που προηγήθηκε.

Επίσης, πέρα από την ανάγκη αντιμετώπισης του ευρωπαϊκού πολιτισμού ως προϊόντος αδιαχώριστου από τον ελληνορωμαϊκό κόσμο, είναι χρήσιμο να συνειδητοποιηθεί ότι σημαντικές πτυχές του πολιτισμού και των επιστημών, π.χ. το Δίκαιο, η Ιατρική, η Φαρμακευτική, η Χημεία, έχουν συγκεκριμένες και μεγάλες οφειλές στη ρωμαϊκή συνιστώσα.

Για να αξιοποιηθεί το παιδευτικό περιεχόμενο των Λατινικών, σκόπιμο είναι η διδασκαλία του μαθήματος να πλαισιώνεται από τη γνωριμία με τον ρωμαϊκό κόσμο, έστω σε στοιχειώδη βαθμό, ώστε να είναι ορατό το πεδίο στο οποίο αναπτύχθηκε, μιλήθηκε και εξελίχθηκε ως γλώσσα λογοτεχνίας και επιστήμης η κλασική αυτή γλώσσα.

Αυτό θα συντελέσει στην ουσιαστική συνειδητοποίηση της πολιτισμικής μας κληρονομιάς ως τμήματος του ευρωπαϊκού πολιτισμού ευρύτερα, στοιχείο που οδηγεί και στον σεβασμό της διαφορετικότητας και της πολιτισμικής ετερότητας στο πλαίσιο μιας πολυπολιτισμικής κοινωνίας.

Ειδικότερα, οι μαθητές/τριες στην Γ ́ Λυκείου ΟΠΑΣ, μετά την πρώτη επαφή που είχαν με τη λατινική γλώσσα στη Β ́ Λυκείου, έχουν πλέον τη δυνατότητα να εμβαθύνουν βαθμηδόν σε ανθολογημένα πεζά κείμενα που είναι πολύ πιο κοντά στο ύφος και στον τρόπο γραφής των πρωτότυπων λατινικών κειμένων και να αντιληφθούν καλύτερα τη λατινική γλώσσα, τις δομές της και την εκφραστικότητά της.

Παράλληλα, μέσα από την εμβάθυνση στη γλωσσική διδασκαλία της Λατινικής (λ.χ. εκμάθηση λεξιλογίου, προσπάθεια νεοελληνικής απόδοσης, μετασχηματιστικές ασκήσεις κ.λπ.) τους δίνεται η ευκαιρία να αναπτύξουν σημαντικές ικανότητες και δεξιότητες όπως λ.χ. κριτική ικανότητα, οργάνωση στη σκέψη και τον λόγο, μνημονική ικανότητα για τις ανάγκες αναλυτικής και συνθετικής σκέψης, παρατηρητικότητα, στρατηγικές επίλυσης προβλήματος κ.ά.

Β. Σκοποθεσία της διδασκαλίας

Γενικός σκοπός

Σκοπός της διδασκαλίας του μαθήματος των Λατινικών στην Γ ́ Λυκείου ΟΠΑΣ είναι η εξοικείωση των μα- θητών/τριών με τη λατινική γλώσσα που θα δώσει τη δυνατότητα για εξοικείωση και με πτυχές της λατινικής γραμματείας και του κόσμου της Ρώμης.

Οι μαθητές/τριες που θα διδαχθούν το μάθημα των Λατινικών στην Γ ́ Λυκείου ΟΠΑΣ θα έχουν αποκτήσει ένα σημαντικό μορφωτικό εφόδιο, όχι μόνο για τις σπουδές τους σε πανεπιστημιακό επίπεδο, αλλά κυρίως για την αυτοσυνειδησία τους σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο και την ένταξή τους στην ευρωπαϊκή κοινωνία των ενεργών πολιτών.

Γενικοί στόχοι

Στο πλαίσιο της διδασκαλίας του μαθήματος επιδιώκεται οι μαθητές/τριες:

• Να συνεχίσουν την επαφή τους με τη λατινική γλώσσα και να εμβαθύνουν στα λεξιλογικά, μορφολογικά, γραμματικά και συντακτικά φαινόμενα που τη χαρακτηρίζουν.

• Να εξασκηθούν στη χρήση των βιβλίων αναφοράς (Γραμματική, Συντακτικό) και του Λεξιλογικού Πίνακα, καθώς και στη χρήση των Ψηφιακών Μέσων (ΨΜ).

• Να συνειδητοποιήσουν τη σχέση της Λατινικής με την Αρχαία Ελληνική, ώστε να μπορούν να διακρίνουν ομοιότητες και διαφορές.

• Να αντιληφθούν γλωσσικές επιδράσεις της λατινικής γλώσσας στις γλώσσες των λαών της Ευρώπης και να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν την προέλευση λέξεων ευρωπαϊκών γλωσσών τις οποίες διδάσκονται στο σχολείο.
• Να αναπτύξουν νοητικές ικανότητες (όπως κριτική ικανότητα, αφαιρετική σκέψη, ιεράρχηση εννοιών, κ.ά.. • Να εφαρμόσουν γνωστικές στρατηγικές για την αποτελεσματικότερη διαχείριση της γνώσης με έμφαση στην ενίσχυση της μαθητικής αυτενέργειας και πρωτοβουλίας. • Να γνωρίσουν κάποιες πτυχές του δημόσιου και ιδιωτικού βίου των αρχαίων Ρωμαίων.

• Να γνωρίσουν, αξιοποιώντας διαθεματικά τις πληροφορίες που περιέχονται στο σχολικό βιβλίο, βασικά στοιχεία της ρωμαϊκής γραμματείας (γραμματειακά είδη, αντιπροσωπευτικά έργα και ονόματα συγγραφέων κ.λπ.).

• Να καλλιεργήσουν το ενδιαφέρον για τη λατινική γλώσσα και γραμματεία και γενικότερα τον ρωμαϊκό πολιτισμό.

• Να αναπτύξουν μεταγνωστικές δεξιότητες.

Προσδοκώμενα αποτελέσματα

Οι μαθητές/τριες αναμένεται:

• Να εφαρμόζουν τις αποκτηθείσες γνώσεις σε επίπεδο λεξιλογίου, γραμματικής και συντακτικού, προκειμένου να κατανοούν τα λατινικά κείμενα και να τα αποδίδουν στη Νέα Ελληνική.

• Να συμπεραίνουν τις γλωσσικές επιδράσεις της λατινικής γλώσσας στις γλώσσες των λαών της Ευρώπης, ιδιαίτερα στην Ελληνική, και να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν την προέλευση λέξεων ευρωπαϊκών γλωσσών τις οποίες διδάσκονται στο σχολείο.

• Να αναγνωρίζουν λέξεις της Λατινικής που ως γλωσσικά δάνεια έχουν ενσωματωθεί στο λεξιλόγιο της Νέας Ελληνικής.

• Να επισημαίνουν βασικές εκφραστικές ιδιαιτερότητες της λατινικής γλώσσας (ακρίβεια, σαφήνεια κ.λπ.).

• Να εξηγούν, να ερμηνεύουν και να σχολιάζουν τις ιδέες και τις αξίες ενός κειμένου, και να τις συγκρίνουν με τις αξίες της σύγχρονης εποχής.

• Να παρουσιάζουν, αξιοποιώντας διαθεματικά τις πληροφορίες που περιέχονται στο σχολικό βιβλίο, βασικά στοιχεία της ρωμαϊκής γραμματείας (γραμματειακά είδη, αντιπροσωπευτικά έργα και ονόματα συγγραφέων κ.λπ.) και κάποιες πτυχές του δημόσιου και ιδιωτικού βίου των αρχαίων Ρωμαίων.

• Να διαπιστώνουν μέσα από συγκεκριμένες (αυτό-, ετερό-) αναστοχαστικές διαδικασίες α) τι έμαθαν, τι θέλουν να μάθουν ή τι χρειάζεται να μάθουν β) τους τρόπους προσέγγισης των κειμένων που ακολούθησαν, και να επιλέγουν τις κατάλληλες στρατηγικές, ώστε να διευρύνουν τις αναγνωστικές τους δυνατότητες.

Γ. Διδακτική πλαισίωση και σχεδιασμός μάθησης

Η διδακτική προσέγγιση των λατινικών κειμένων πρέπει να υπηρετεί, εκτός των άλλων, και την κατανόηση του περιεχομένου του διδασκόμενου κειμένου και να αναδεικνύει τα ιστορικά, πολιτικά και πολιτισμικά στοιχεία που ενυπάρχουν σε αυτό.

Για την επίτευξη των διδακτικών στόχων προτείνεται η αξιοποίηση ποικιλίας μεθόδων διδασκαλίας, ανάλογα με τις ανάγκες και τις δυνατότητες της σχολικής τάξης.

Είναι πολύ σημαντικό να επιχειρείται αφόρμηση από ήδη υπάρχουσες γνώσεις με βάση τις αρχές του εποικοδομισμού.

Η κατανόηση της δομής της λατινικής γλώσσας, η μελέτη του λεξιλογίου και η διδασκαλία των φαινομένων της Γραμματικής και του Συντακτικού διευκολύνονται από τη συγκριτική προσέγγισή τους με τα αντίστοιχα φαινόμενα της αρχαίας και της νέας ελληνικής γλώσσας.

Παράλληλα με τις εποικοδομιστικές στρατηγικές και τη μαθητοκεντρική προσέγγιση, ιδιαίτερα κατά τη διδασκαλία νέων ενοτήτων μπορεί να υιοθετείται και η τεχνική της εμπλουτισμένης εισήγησης, που αποβαίνει ιδιαίτερα αποτελεσματική, καθώς περιλαμβάνει και συμμετοχικές δραστηριότητες.

Γενικότερα, συνιστάται να χρησιμοποιούν οι εκπαιδευτικοί περισσότερο ενεργητικές τεχνικές και να εναλλάσσουν στη διδασκαλία τους τον διάλογο, τον καταιγισμό ιδεών, την πρακτική άσκηση και την εργασία σε ομάδες με παράλληλη αξιοποίηση των ΨΜ.

Επίσης, προτείνεται ως μέθοδος διδασκαλίας η κειμενοκεντρική, ώστε, στο μέτρο του δυνατού, να δίνεται έμφαση στα στοιχεία εκείνα που επιτρέπουν την κατανόηση της γλωσσικής συνοχής και νοηματικής συνεκτικότητας.

Κομβικό ρόλο κατέχει η απόδοση στη Νέα Ελληνική των ανθολογούμενων χωρίων, η οποία συνιστά ουσιώδη παράμετρο της διδασκαλίας της Λατινικής στο Λύκειο.

Πρόκειται για μία πνευματική εργασία που οξύνει την κρίση, καλλιεργεί το γλωσσικό αισθητήριο και τη νόηση.

Σε αυτή τη διαδικασία ο ρόλος του/της εκπαιδευτικού είναι ιδιαίτερα σημαντικός, αφού αυτός/ή καλείται να ενισχύσει και να ενθαρρύνει την αυτενέργεια των μαθητών/τριών του/της, τροφοδοτώντας τη διαδικασία με τα αναγκαία υποστηρίγματα στο πλαίσιο μιας εμπλουτισμένης διδασκαλίας, π.χ. μεθοδική αναζήτηση στο βιβλίο αναφοράς (Γραμματική) και στο Λεξιλόγιο, πρόνοια για διαγραμματική επαφή με το κείμενο σε απαιτητικά σημεία, χρήση ΨΜ κ.λπ., προ- κειμένου οι μαθητές/τριες να ενδυναμωθούν, αλλά και να συνειδητοποιήσουν ότι η διαδικασία της νεοελληνικής απόδοσης δεν είναι μονοσήμαντη ούτε μοναδική.

Η ισχύς αυτής της απόφασης αρχίζει από το σχολικό έτος 2021-2022.

Τα Λατινικά στις Πανελλαδικές

Υπενθυμίζεται ότι από το επόμενο σχολικό έτος 2021-22 οι υποψήφιοι για εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση της Ομάδας Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών θα εξετάζονται  στο μάθημα των Λατινικών αντί για το μάθημα της Κοινωνιολογίας .

Η σχετική διάταξη του  υπουργείου  Παιδείας,που ψηφίστηκε στη Βουλή,  προβλέπει τα εξής:

Μέχρι και το σχολικό έτος 2020-2021, οι υποψήφιοι για την εισαγωγή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση της Ομάδας Προσανατολισμού Ανθρωπιστικών Σπουδών εξετάζονται υποχρεωτικά στα μαθήματα της Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας, των Αρχαίων Ελληνικών, της Ιστορίας και της Κοινωνιολογίας. Από το σχολικό έτος 2021-2022 εξετάζονται υποχρεωτικά στα μαθήματα της υποπερ. βα ́ της περ. β ́ του άρθρου 4Α του ν. 4186/2013, όπως η περ. β ́ του άρθρου 4Α του ν. 4186/2013 αντικαθίσταται με την παρ. 5 του άρθρου 7 του παρόντος.

Σχόλια (7)

 
Χρηστος
08 Ιουλ 2021 12:17

ενω η κοινωνιολογια ειναι χρησιμη για να κοροιδευεις τον κοσμο με ουτοπιστικες θεωριες

 
Δον Κιχώτης
08 Ιουλ 2021 09:38

Και το supino, πριν από λίγο καιρό έμαθα - εδώ στο esos - ότι είναι κι αυτό πολύ σημαντικό.

 
Απελπισμένη
08 Ιουλ 2021 07:23

Η αιτιολόγηση της εισήγησης είναι όλα τα λεφτά. Αφού οι γονείς ξεπαραδιάζονται πόσα χρόνια για φροντιστήρια ξένων γλωσσών, στο τέλος του Λυκείου θα αποκτήσουν οι μαθητές τις βάσεις των ρομανικών/λατινογενών γλωσσών. Με τη γνωστή αποτελεσματικότητα της διδασκαλίας των ξένων γλωσσών στο Δημόσιο Σχολείο.

 
Περίεργος
08 Ιουλ 2021 00:28

Πολύ χρήσιμα τα Λατινικά......όπου και αν ζητήσεις δουλειά.....Η πρώτη ερώτηση .....αφορά το ΓΕΡΟΥΝΔΙΟ.....

 
Κωνσταντίνος
07 Ιουλ 2021 21:34

Πώς το είπατε κ. Υπουργέ μας;;;Soft skills.....Να γελάσουμε ή να κλάψουμε;;;

 
ΔΕΠ
07 Ιουλ 2021 14:51

Ράβε ξήλωνε. Υπομονή, κάποιος/α άλλος/η υπουργός θα τα καταργήσει. ΜΙΑ εκπαιδευτική μεταρύθμιση χρειάζεται η Ελλάδα: Να επιτρέπονται τέτοιου τύπου αλλαγές στην εκπαίδευση (βάλε/βγάλε μαθήματα στις Πανελληνιες, άλλαξε συντελεστές, άλλαξε ύλη, κλπ κλπ) μόνο μια φορά κάθε 10 χρόνια. Καταντά γελοίο να αλλάζεις τόσο σημαντικά πράγματα κάθε 1-2-3 χρόνια κατά πως του φαίνεται το κάθε υπουργού και των περι αυτού. Βρείτε μου ΜΙΑ άλλη χώρα που το κάνει αυτό! Κεντρικά πάντα - όπως στην καλή-παλιά ΕΣΣΔ.

 
Νικος Κουζελιδης
07 Ιουλ 2021 09:04

Πολυ χρησιμα τα λατινικα.. αντε μακαρι κ θρησκευτικα τωρα σε ολες τις κατευθυνσεις!!!

Σχολιάστε το άρθρο

Συκοφαντικά και υβριστικά σχόλια δεν δημοσιεύονται και διαγράφονται. Επίσης δεν επιτρέπεται στα σχόλια να αναγράφονται links τα οποία διαγράφονται. Το esos δεν φέρει ευθύνη για τα επώνυμα ή ανώνυμα σχόλια που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΡΘΡΑ